Normalizacion III

Click here to load reader

  • date post

    13-Oct-2015
  • Category

    Documents

  • view

    195
  • download

    1

Embed Size (px)

Transcript of Normalizacion III

  • CONSELLODA CULTURA

    GALEGA

    C O L E C C I N B A S E

    O proxecto O proceso de normaliza-cin do idioma galego (1980-2000) unha anlise cualitativa e global daspolticas lingsticas autonmicas eo seu impacto no prestixio, coece-mento e uso da lingua, polo queconstite un instrumento de infor-macin, avaliacin e de reflexinsobre a evolucin da situacin socialdo galego nos ltimos anos e sobreas posibilidades de mellorar o statusda lingua no futuro inmediato.A presente achega est dedicada anlise da elaboracin e da difusinda lingua neste perodo. Partimosdun dobre obxectivo, dunha banda,trtase de analizar como se afronta-ron os necesarios procesos de adap-tacin do corpus da lingua, esixidospolas novas funcins que esta tivoque asumir: estandardizacin, fixa-cin fontica, morfosintctica, lxi-ca, creacin terminolxica e diver-sificacin estilstica. Doutra banda,estudamos as condicins e ferra-mentas de adquisicin do galegocon especial atencin ao ensinonon regrado. Completa este volumeun apartado sobre o cultivo e difu-sin do galego estremeiro nestemesmo perodo.

    CONSELLODA CULTURAGALEGA

    S E C C I N D E L I N G U A

    CONSELLODA CULTURAGALEGA

    S E C C I N D E L I N G U A

    CO

    LE

    CC

    IN

    BA

    SE

    O P

    RO

    CES

    O D

    E N

    OR

    MA

    LIZA

    CI

    N D

    O I

    DIO

    MA

    GA

    LEG

    O.

    1980

    -2000

    ELA

    BO

    RA

    CI

    N E

    DIF

    USI

    N

    DA

    LIN

    GU

    A

    III

    HEN

    RIQ

    UE M

    ON

    TEA

    GU

    DO

    XA

    N M

    . B

    OU

    ZA

    DA

    C O L E C C I N B A S E

    HENRIQUE MOnTEAGUDO XAN M. BOUZADACOORDINADORES

    o P R O C E S ODE NORMALIZACINDO IDIOMA GALEGO

    1980-2000V O L U M E I I I

    ELABORACINE DIFUSINDA LINGUA

  • o proceso de normalizacin do idioma galego (1980-2000)

    volume III

    Elaboracin e Difusin da lingua

  • EDICINIolanda Galanes Santos

    REVISIN LINGSTICAElisa Gonzlez RosendoAna Ledo VillaverdeVtor Pumario Prez

    CONSELLO DA CULTURA GALEGAPazo de Raxoi, 2 andarPraza do Obradoiro, s/n15705 Santiago de CompostelaTel. 981 957202 Fax 981 [email protected]

    Proxecto grfico e deseo de cubertasMANUEL JANEIRO

    ISBN 84-95415-86-0Depsito legal C-2922-02

    RealizacinLdica 7

    O proceso de normalizacin do idioma galego (1980-2000). Volume III :Elaboracin e difusin da lingua / coordinadores Henrique MonteagudoRomero e Xan M. Bouzada Fernndez. Santiago de Compostela :Consello da Cultura Galega, Seccin de Lingua, 2003. 492 p. ; 22 cm. (Coleccin Base)DL C-2922-02. ISBN 84-95415-86-01. Lingua galega-Normalizacin. I. Monteagudo Romero, Henrique. II.Bouzada Fernndez, Xan M. III. Consello da Cultura Galega. Seccin deLingua. IV. Ttulo

  • o proceso de normalizacindo idioma galego (1980-2000)

    volume III

    Elaboracin eDifusin da lingua

    CoordinadoresHENRIQUE MONTEAGUDO E XAN M. BOUZADA FERNNDEZ

    HENRIQUE MONTEAGUDOROSARIO LVAREZ BLANCO

    ERNESTO GONZLEZ SEOANEIOLANDA GALANES SANTOS

    BIEITO SILVA VALDIVIAXABIER MOURIO CAGIDE

    ROSARIO PREZ MAGDALENAFRANCISCO FERNNDEZ REI

    CONSELLODA CULTURAGALEGA

    S ECC IN DE L INGUA

  • O proceso de normalizacin do idioma galego (1980-2000). Volume III.Elaboracin e difusin da lingua/ coordinadores Henrique Monteagudo e XanM. Bouzada Fernndez; autores Henrique Monteagudo, Rosario lvarezBlanco, Ernesto Gonzlez Seoane, Iolanda Galanes Santos, Bieito SilvaValdivia, Xabier Mourio Cagide, Rosario Prez Magdalena e FranciscoFernndez Rei Santiago de Compostela, Consello da Cultura Galega,Seccin de Lingua, 2003.

    O Proxecto O proceso de normalizacin do idioma galego (1980-2000) estpatrocinado pola Seccin de Lingua do Consello da Cultura Galega. O pro-xecto recibiu unha subvencin inicial da Unin Europea. Comisin dasComunidades Europeas Direccin Xeral XXII, Educacin, Formacin eXuventude (Acordo 97-06-NOR-0139-00).

  • NDICE XERAL

    PRESENTACIN . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 11

    ELABORACIN E DIFUSIN DA LINGUA . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 31Abreviacins . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 33ndice de cadros, grficos e mapas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 35

    I. A DEMANDA DA NORMA. AVANCES, PROBLEMAS E PERSPECTIVAS NO PROCESO DE ESTANDARIZACIN DO IDIOMA GALEGOHenrique Monteagudo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 371 Estandarizacin: fixacin e difusin da norma . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 37

    1.1 Estandarizacin da lingua . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 411.2 Difusin da norma ou estandarizacin da comunidade lingstica . . . . 44

    2 A cuestin da norma na historia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 462.1 O sculo XIX: Rexurdimento. Do galego circunstancial (c. 1810-c. 1850)

    ao galego potico (c. 1850-c. 1915) . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 462.2 A primeira metade do sculo XIX: Irmandades da Fala/ Ns. O galego

    literario/culto . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 522.3 O franquismo (c. 1950-c. 1976). Xeracin Galaxia. O galego comn

    ou protoestndar . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 613 O debate normativo e o galego estndar (1976-2000) . . . . . . . . . . . . . . . . 68

    3.1 Criterios de seleccin nas NOMIG-82 . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 713.1.2 Seleccin da norma fnica. Ortoepia . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 733.1.3 Seleccin da norma grfica. Ortografa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 773.1.4 Seleccin da norma morfolxica . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 783.1.5 Seleccin da norma sintctica . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 833.1.6 Seleccin da norma lxica . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 853.1.7 Recapitulacin e balance . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 90

    3.2 O disenso normativo: o reintegracionismo . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 933.2.1 Entre autonomismo e reintegracionismo: a proposta de mnimos 973.2.2 O reintegracionismo de mximos: a proposta de AGAL . . . . . . . 99

    3.3 Implantacin de cada unha das propostas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1054 O acordo de concordia de 2001 e a reforma de 2003 . . . . . . . . . . . . . . . . 1065 Difusin do estndar oral: o galego urbano . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 113Bibliografa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 121

    II. A GRAMTICA GALEGARosario lvarez Blanco . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 131Introducin . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1311 O estado dos estudos gramaticais ao final da dcada dos 70 . . . . . . . . . . . 133

  • 2 Evolucin da producin lingstica posterior a 1980 . . . . . . . . . . . . . . . . . 1422.1 Os tres esteos: galego vivo, tradicin medieval e lingua de autor . . . 1462.2 A gramtica descritiva . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 149

    2.2.1 Fontica e fonoloxa . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1512.2.2 Morfoloxa e sintaxe . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 154

    2.3 A gramtica prescritiva . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1562.4 A gramtica comparada . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 158

    2.4.1 Portugus . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1592.4.2 Espaol . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160

    2.5 A variacin e o cambio lingsticos . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 160

    III. A LEXICOGRAFA GALEGA MODERNAErnesto Gonzlez Seoane . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1651 O herdo lexicogrfico galego nos primeiros anos 80 . . . . . . . . . . . . . . . . . 1662 A lexicografa moderna . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 174

    2.1 Os dicionarios monolinges . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1792.1.1 Os dicionarios xerais . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1832.1.2 Os dicionarios manuais . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1932.1.3 Os dicionarios escolares . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1962.1.4 Os dicionarios elementais . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 1992.1.5 Os dicionarios infants ou iniciais . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 201

    2.2 Os dicionarios bilinges . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2012.2.1 O contraste co casteln . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2022.2.2 Outros dicionarios bilinges e multilinges . . . . . . . . . . . . . . . . 213

    2.3 Os dicionarios onomasiolxicos . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2172.4 Os dicionarios paradigmticos . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 2182.5 Os dicionarios de dbidas . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 220

    3 Conclusins . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . . 223Bibliografa . . . . . . . . . . . . . . . . . . .