NAFARROAKO HITZA - Berria 2019-04-26¢  Kluba herri kirolen eskola, eta hangoxea da aizkora...

download NAFARROAKO HITZA - Berria 2019-04-26¢  Kluba herri kirolen eskola, eta hangoxea da aizkora hotsa. Patxi

of 8

  • date post

    16-Jul-2020
  • Category

    Documents

  • view

    0
  • download

    0

Embed Size (px)

Transcript of NAFARROAKO HITZA - Berria 2019-04-26¢  Kluba herri kirolen eskola, eta hangoxea da aizkora...

  • G U A IX E -B E R R IA -K O D IS E IN U T A L D E A K M O L D A T U A

    Abenduan, mende laurdena beteko du ‘Guaixe’ aldizkariak bHiru emakume kazetarik jarri zuten abian proiektua, 1994an bKrisiak jo arren, Sakanako informazioa zabaltzen jarraitzen du astekariak b 2-3

    Sakanako

    kronika

    idatzia

    Herri kirolak Gure Kirolen Kluba zuzentzen du Patxi

    Larretxeak, Oronozen, 2008. urtetik

    5Ingurumena Lorategiak egindituzte hainbat ikastetxetako kideek, klima aldaketaren aurka

    4 Ostirala

    2019ko apirilaren 26a X. urtea 396. zenbakia

    www.nafarroa.hitza.eus nafarroa@hitza.eus

    NAFARROAKO HITZA

  • 2 NAFARROAKO HITZAOstirala, 2019ko apirilaren 26aAstekoa

    Uxue Rey Gorraiz Altsasu

    U rte borobila

    dugu aurrean.

    Alfredo aspaldi

    hasi zitzaigun

    hori gogoraraz-

    ten, ez da

    hala?», dio irribarretsu Maider

    Betelu Sakanako Guaixe aldizka-

    riko kazetariak. Alfredo Alvarori

    berari egin dio galdera, erredak-

    zioburuari, eta baietz esan du ho-

    rrek, buruarekin keinu eginez.

    Aldizkariak 25 urte beteko ditu

    aurtengo abenduan, eta, urte ha-

    sieratik, gerora etorriko diren os-

    pakizunak prestatzen ari da be-

    deratzi kideko lantaldea erredak-

    zioan. Biek hunkituta begiratzen

    dute atzera, orain arte egindako

    bideaz harro, eta aurrera jarrai-

    tzeko betiko ilusioaz.

    1994tik –hilabetero hasieran

    eta astero ondoren–, sakandarren

    etxeetara ailegatzen da aldizka-

    ria, euskarazko tokiko informa-

    zioa emateko. Mende laurdena

    eginen du Guaixek, Sakanatik eta

    Sakanarentzat.

    Eskualde horretako euskaltza-

    leen artean piztutako ilusioak

    abiarazi zuen Guaixe, orain dela

    25 urte. Ibarrean gertatzen dena-

    ren berri euskaraz emateko pre-

    mia ikusita jarri zuten martxan

    proiektua hiru emakumek:

    Amaia Amilibiak, Olatz Irizarrek

    eta Aitziber Etxaizek. Kazetari-

    tzako ikasleak ziren hirurak garai

    hartan, eta Urdiainen hasi ziren,

    hango udalak utzitako lokal bate-

    an.

    Egitasmoaren inguruan babes

    taldea eratu zen, Bierrik elkartea

    bultzatzaile, eta abenduan argi-

    taratu zuten lehenbiziko zenba-

    kia. Aldizkarian, Sakanako

    herrietako kronikak irakur zitez-

    keen, bakoitzean zeuden berrie-

    maileek idatziak. Maider Beteluk

    egiten zuen Lakuntzakoa, adibi-

    dez. «Hasiera gogorra izan zen,

    baina oso polita», dio hunkitu-

    rik, hastapenak gogora ekarrita.

    Kutxa mordoa dute erredak-

    zioan pilaturik asteotan —orain

    erredakzioa Altsasun dago—, bata

    bestearen gainean. «Guaixe-ak

    eta Oixe-ak daude barrenean»,

    argitu du Beteluk. Izan ere, gaur

    egun ezagutzen dugun Guaixe

    astekariak hainbat aldaketa izan

    ditu urte hauetan, gaur egungo

    itxura eta formatua hartu arte.

    «Hilabetekaria ginen hasieran,

    baina ohartu ginen zaharkituta

    gelditzen ginela. Albisteak beran-

    du iristen ziren.» Arazo horri

    aurre egin nahian sortu zuten

    Oixe, hilabetekariaz gain astero

    argitaratu zena. 2001etik 2003ra,

    bi aldizkariak aldi berean argita-

    ratu eta gero, Guaixe astekaria-

    ren aldeko apustua egin zuten.

    Baita bete-betean asmatu ere,

    urteek erakutsi dutenez. Eraba-

    kia «ausarta» izan zen, Alfredo

    Alvaroren ustez: «Astekari

    bihurtzeko pausoa eman genue-

    nean, jende asko beldur zen

    orrialdeak betetzeko adina mate-

    rial izango ote genuen». Ordutik,

    ostiralero 24 orrialdeko aldizka-

    ria ateratzeko gai direla ikusi

    dute, batzuetan baita gehiagokoa

    ere. «Informazio olatuak gaindi-

    tu egiten gaitu beti», erantsi du

    erredakzioburuak.

    Letra eta irudiak aski ez, eta

    irratien uhinetara egin zuen salto

    Guaixe-k, 1999ko udaberrian.

    Orduantxe hasi zen Alfredo Alva-

    roren ibilbidea ere, Beleixe irra-

    tiaren sorrerarekin. «Irratiarekin

    informazio asko igortzea lortu

    genuen, eta askoz presenteago

    geunden egunerokoan», azaldu

    du Beteluk. Gaur egun, astelehe-

    netik ostiralera, egunero egiten

    dute zuzeneko emisioa Egun On

    Sakana saioarekin, 10:00etatik

    12:00etara. Irratiarekin batera,

    sareak ere erraztu egin du bere-

    halakotasunez jarduteko bidea,

    nahiz eta oraindik ere astekari

    fisikoa den beren produktu

    kuttuna. «Ohiturak beste batzuk

    izan arren, batzuek oraindik

    papera maite dugu», dio umore-

    tsu Alvarok, aleetako bat eskue-

    tan.

    Bat-bateko informazioa eta be-

    rehalako erantzunak ematea egin

    du posible guaixe.eus-ek. «Pil-

    pilean dauden gai batzuen ingu-

    ruan beharrezkoa dugu hori,

    Guaixe-ko langileak,

    hedabideak Altsasun

    duen egoitzan. JAGOBA

    MANTEROLA / FOKU

    Hiru emakume kazetarik jarri zuten martxan ‘Guaixe’ aldizkaria, 1994. urtean, eta, krisiak jo arren, sakandarren artean jarraitzen du. 25 urte beteko ditu abenduan, eta langileek aukera aprobetxatu nahi izan dute atzera begirako bat egiteko, gogoeta egiteko, bai eta orain arte egindako bidea ospatzeko ere.

    Batzen segitzeko ilusioz

  • 3NAFARROAKO HITZAOstirala, 2019ko apirilaren 26a Astekoa

    erreferenteak gara eta». Bereziki

    Altsasuko auziaz ari da Maider

    Betelu.

    Bi kazetariak sinetsita daude

    ibarraz kanpotik ere begiratzen

    dietela, baina harro azaltzen dute

    zilborra Sakanan duten komuni-

    kabidea direla. Argi dute hori.

    Gustura jartzen dute fokua beste

    hedabideek paratuko ez luketen

    gertaera txikiago horietan. «Gu-

    retzat ez dira txikikeriak, eta jen-

    deak horien inguruko informa-

    zioa behar du», nabarmendu du

    Alvarok.

    Garai latzetan, babes Gertukoa eta gertutik; horrela

    egiten dute lan egunero. «Gaia

    edozein dela ere, tokiko ikuspegi-

    tik lantzen saiatzen gara, gurera

    ekarrita. Gripe epidemiaz ari ba-

    gara, esan dezagun zer eragin izan

    duen gure herrietan». Alfredo Al-

    varok argi du tokiko hedabideak

    bigarren edo hirugarren mailako-

    ak direla askorentzat. «Madrildik

    begiratuta? Guztien azpian gau-

    de!». Ez Sakanan, ordea.

    2012 inguruan, krisi ekonomi-

    koak gogor astindu zuen Sakana,

    eta, era berean, baita hedabidea

    bera ere. Guaixe-k eta Beleixek

    kolpe latza jaso zuten urte horre-

    tan, eta kinka larrian egon ziren

    biak. 2011ko Guaixe-ren azken

    zenbakia berezia izan zen horre-

    gatik: argazkien ordez, zuriuneak

    ikusten ziren astekarian. Protesta

    keinu bat izan zen, hedabideek

    jasaten zuten egoera kezkagarria-

    ren erakusle. Izan ere, Nafarroako

    Gobernuak euskarazko hedabi-

    deei ematen zizkien diru lagun-

    tzak erretiratu zituen, eta Eusko

    Jaurlaritzak ematen zituenak ere

    murriztu egin ziren urte berean.

    Hala ekarri dute gogora Maider

    Beteluk eta Alfredo Alvarok, aho-

    tsa apalduta. Bien begietan mina

    nabaritu daiteke oraindik hain

    garai gogorrak oroitzean.

    «Gurea bezalako komunikabi-

    de bat beti dago nolabaiteko kri-

    sian, baina egon zitezkeen bal-

    dintzarik okerrenek bat egin zu-

    ten orduan», azaldu du Beteluk.

    Astekariak ohi baino orrialde gu-

    txiagoko aleak argitaratu zituen

    denbora batez, eta zuzeneko emi-

    sio orduak gutxitu egin ziren irra-

    tian.

    Okerrena, ordea, lantaldearen

    murriztea izan zen. Horrela diote

    Beteluk eta Alvarok aho batez, za-

    lantzarik egin gabe. Bi izan zirela

    adierazi du erredakzioburuak

    hatz keinu batekin: bi langilek

    galdu zuten beren Guaixe-ko

    lanpostua. «Oso traumatikoa

    izan zen. Bai joan zirenendako,

    bai gelditu ginenendako».

    Egoera lazgarri horretatik ate-

    ratzea lortu zuten, ordea.

    «Bazkideei esker izan

    zen gehienbat», dio Al-

    varok, eta aurpegiera al-

    datu zaie biei berehala.

    Oroitzapen goxoa da

    hori. Herritarrengandik

    jaso zuten administra-

    zioak ematen ez zien ba-

    besa. 2.000 esker izene-

    ko kanpaina abiarazi zu-

    ten bazkidetza sustatzeko eta

    bideragarritasun ekonomikoa

    bermatzeko, eta jendeak erantzu-

    ten jakin zuen. Galerak izan bazi-

    tuzten ere, lortu zuten bidean au-

    rrera egitea. «Herritarrak izan zi-

    ren gure sostengu nagusia, eta

    horrela da oraindik. Gurekin ja-

    rraitzen dute», dio irribarrez Be-

    teluk.

    Mankomunitateak eta atzean

    dauden udalek emandako lagun-

    tza ere ez du ahaztu nahi izan, or-

    dea. Sakandarren babesa ezin-

    bestekoa izan da beti, erredakzio-

    buruaren hitzetan: «Eskerrak

    eman besterik ezin dugu egin».

    Sakana, euskara, ‘Guaixe’ Erredakzioko kartoizko kutxetan

    bilduak dituzten ale horien antze-

    koak urte hasieratik ari dira Saka-

    nan barna, batetik bestera, he-

    rriak bisitatzen. Erakusketa ibil-

    taria antolatu du Guaixe-k

    mende laurdena ospatzeko. Hila-

    betekariaren eta astekariaren ale

    zaharrak ikusgai dira