Informe Socioeconómico de la C.A. de Euskadi / Euskal AEko Txosten Sozioekonomikoa. 2006

download Informe Socioeconómico de la C.A. de Euskadi  / Euskal AEko Txosten Sozioekonomikoa.  2006

of 536

  • date post

    15-May-2015
  • Category

    Education

  • view

    3.740
  • download

    8

Embed Size (px)

description

Informe Socioeconómico de la C.A. de Euskadi Euskal AEko Txosten Sozioekonomikoa. 2006 Bilingüe / Helebiduna

Transcript of Informe Socioeconómico de la C.A. de Euskadi / Euskal AEko Txosten Sozioekonomikoa. 2006

  • 1.Euskal AEko TxostenSozioekonomikoaInforme Socioeconmico de la C.A. de Euskadi2006

2. Lanketa / Elaboracin:EUSTATEuskal Estatistika ErakundeaInstituto Vasco de EstadsticaArgitalpena / Edicin:EUSTATEuskal Estatistika ErakundeaInstituto Vasco de EstadsticaDonostia-San Sebastin, 1 - 01010 Vitoria-Gasteiz Euskal AEko AdministrazioaAdministracin de la C.A. de EuskadiAle-kopurua / Tirada:1.500 ale/ejemplaresXI-2006Inprimaketa eta koadernaketaImpresin y encuadernacin:Estudios Grficos ZURE, S.A.Carretera Lutxana-Asua, 24AErandio-Goikoa (Bizkaia)ISBN: 84-7749-432-0Lege gordailua / Depsito legal: BI-2649-06Artikuluen edukia idazlearen erantzukizuna da, eta ezdu nahitaez Eustat-en iritzia adierazten.El contenido de los artculos es responsabilidad de los auto-res y no expresa necesariamente la opinin de Eustat. 3. PRESENTACIN AURKEZPENAEl Informe Socioeconmico de la C. A. de Euskadi 2006, Euskal AEko Txosten Sozioekonomikoa 2006 lan honeksupone la actualizacin y mejora de la publicacin Panora-hobetu eta gaurkotu egiten du Eustaten Euskal AEko Gizar-ma Social de la C. A. de Euskadi, editada por Eustat en eltearen Ikuspegia 2000 txostena, 2000n argitaratua. Oraingoao 2000. Su objetivo principal es ofrecer una obra de snte-txostena sintesi lan bat da, eta haren bidez azaldu nahi dasis, que permita conocer el grado de desarrollo social y eco-zein den euskal gizartearen garapen sozial eta ekonomikoa,nmico de la sociedad vasca, en el mbito estatal y europeo. Estatukoarekin eta Europakoarekin alderatuta.Esta publicacin, aunque ha mantenido una estructura simi- Argitalpen hau aurrekoaren antzera egituratu den arren, in-lar a la anterior, presenta un mayor caudal de informacin,formazioa ordukoa baino zabalagoa da, Euskal AEko estatis-fruto de una mayor actividad estadstica en la C.A. de Eus-tika lanak, oparoagoa azken urteotan, horretarako aukerakadi durante los ltimos aos. eman digulako.El amplio abanico de temas, los diferentes estilos de trata- Txostenean jasotako gai ugariek eta haietan jardun dutenmiento y la pluralidad de autores de este volumen, permitenegileen ikuspegi desberdinek agerian uzten dute euskal gi-lograr una visin de conjunto de la heterogeneidad y riqueza zartearen askotarikotasuna eta aberastasuna.de la sociedad vasca.En esta edicin cabe destacar que junto a temas clsicos deOhartzekoa da, alde horretatik, ohikoak diren gaiekin bateraobligado tratamiento (poblacin, vivienda, euskera, educa- (biztanleria, etxebizitza, euskara, hezkuntza, osasuna...) lancin, sanidad) se han incorporado otros (inmigracin y la honek azken urteotan nabarmenduz doazen beste batzuk eresociedad de la Informacin) de especial relevancia en estosukitzen dituela, adibidez inmigrazioa eta informazioaren gi-ltimos aos. As mismo, en este volumen tienen una mayorzartea. Bestalde, leku handiagoa eman zaie gizartea edopresencia artculos de contenido econmico y social. ekonomia jorratzen duten artikuluei.La publicacin de este libro se enmarca en la conmemora- Liburu hau Eustaten urtemugaren haritik dator, erakundeakcin, en noviembre de este ao, del XX Aniversario de Eus- hogei urte beteko baititu aurtengo azaroan. Bide honetantat. Ha sido una trayectoria en la que se han cubierto etapasEustatek tarte oso emankorrak ibili ditu, dagokion lana egi-especialmente productivas. Con su actuacin durante estosnez, hots, euskal gizarteari zerbitzu publiko independente eta20 aos, Eustat no ha hecho ms que cumplir con su voca- ireki bat eskainiz.cin de servicio pblico independiente y abierto a la sociedadvasca.El proceso de elaboracin de esta publicacin ha contado Orain argitara ateratzen den lan honetan partehartze zuzenacon la colaboracin directa de diecinueve docentes e investi-izan dute Euskal Unibertsitateetako hemeretzi irakaslek etagadores de las Universidades del Pas Vasco. Para todosikerlarik. Haientzat gure esker ona, bene-benetakoa.ellos nuestro ms agradecido reconocimiento.Por ltimo, espero que esta obra sea de utilidad para todosNahi nuke, bukatzeko, lan hau lagungarria izatea irakurlenuestros lectores y les sirva para conocer un poco mejor laguztientzat, berari esker hobeto ezagut dezaten Euskal AEkorealidad social y econmica de la C.A de Euskadi.gizarte eta ekonomiaren egoera.Vitoria-Gasteiz, octubre de 2006 Vitoria-Gasteizen, 2006ko urrianJOSU IRADI ARRIETA JOSU IRADI ARRIETA Director GeneralZuzendari nagusia V 4. AURKIBIDEA / NDICESarrera / Introduccin ________________________________________________________________________________________________________________________________________ IX Demografia / Demografa 1 1 ________________________________________________________________________________________________________________ Begoa Arregi Gorospe, Isabel Larraaga Padilla, Unai Martn Roncero Atzerriko biztanleak / Poblacin extranjera39 2 Xabier Aierdi Urraza ____________________________________________________________________________ Osasuna / Sanidad93 3_____________________________________________________________________________________________________________________________ Emma Sobremonte de Mendicuti, Jon Leonardo Ongizatea eta gizarteratzea / Bienestar e integracin social135 4 M.a Luz de la Cal Barredo___________________________________________ Hezkuntza / Educacin 167 5 Josu Solabarrieta Eizagirre_____________________________________________________________________________________________________________________ Euskara 205 6 ___________________________________________________________________________________________________________________________________________________ Patxi Juaristi Bizi baldintzak / Condiciones de vida 245 7 Arantxa Rodrguez Berrio ________________________________________________________________________________________ Ekonomia / Economa 283 8 Mikel Zurbano Irizar_______________________________________________________________________________________________________________________ Errenta banaketa / Distribucin de la renta 323 9 Mertxe Larraaga Sarriegi_____________________________________________________________________________ Lan merkatua / Mercado de trabajo 34910 Garikoitz Otazua ____________________________________________________________________________________________ Informazioaren gizartea / Sociedad de la informacin38711 Jos Moreno_______________________________________________________ Zientzia eta teknologia / Ciencia y tecnologa41912 Mikel Olazaran, Beatriz Otero_______________________________________________________________________ Etxebizitza / Vivienda45913 Vctor Urrutia ________________________________________________________________________________________________________________________ Ingurumena / Medio ambiente 49514 Iaki Arto Olaizola, Xabier Gonzlez Vegas ______________________________________________________________________________________________________VII 5. Joandako garaien mina duenak haizeari esesten dio(Errusiako esaera zaharra)Aorar el pasado es correr tras el viento (Proverbio ruso)INTRODUCCINSARRERALa realizacin del Informe Socioeconmico de la C.A. deHonen bitartez aurkezten dugun Euskal AEko Txosten So-Euskadi 2006 que presentamos, representa un intento rigu-zio-ekonomikoa 2006-rekin euskal gizartearen egoera so-roso de establecer un marco interpretativo de las profundas zio-ekonomikoaren ikuspegi zehatz eta benetakoa eman nahitransformaciones socioeconmicas que estn afectando a la dugu, alor horietan izan diren aldaketek tarte zirraragarriene-sociedad vasca y que otorga a la historia reciente el califica- tako bat zedarritzen baitute gure azken garaietako historian.tivo de apasionante. Si, tan slo hace poco ms de diez aosOrain hamar urte eskas sumatu ere izan bagenitu orain da-hubiramos intuido, siquiera someramente, algunos de loskuskigun aldaketak, irudipen hustzat joko genituen, halakorikcambios que estn acaeciendo en la actualidad, habramossinetsi ezinda.pensado que es una ilusin, no habramos dado crdito alsinfn de transformaciones actuales.A pesar de que la vida cotidiana est sumida en un ingenteEguneroko bizimodua errutinaz beteta dago, eta, era berean,nmero de rutinas que nos impiden ver las profundas trans-egunerokoa itxuratzen duten errutinek, ezin konta ahalekoek,formaciones que operan, dando a nuestra comprensin de la aldaketak estaltzen dizkigute, gugan errealitate iraunkor etarealidad un sentido de linealidad y continuidad permanente, jarraitu baten irudia ernatuz, nahiz eta egia guztiz bestelakoanada ms lejos de la realidad. Si algo queda claro leyendoizan. Ukitutako aztergaiak askotarikoak eta desberdinak di-cada uno de los captulos del presente informe, a pesar de la ren arren, txosten honetako atal bakoitza irakurtzean bistandiversa problemtica y naturaleza de los temas planteados,azaltzen da gure azken garaietako historiak, ustez egonkores que, bajo ese carcter lineal en el que se nos muestra elsamarrak, etenkako bidea egin duela, ondorio larriko haustu-anlisis de nuestra historia reciente, se esconde una lgicarak (dislokazioak, Henri Lefebvreren hitzetan) igarota.de discontinuidad que expresa la importancia de las rupturas,de las dislocaciones que dira Henri Lefebvre. Debido a las Eten horiek (geroa eralda lezaketen faktoreen arteko erlaziomismas la comprensin del futuro no se ajusta a la mera re- bat Anthony Giddensek dionez) mamizko eraginak dituzte,peticin del pasado introduciendo, como dice Anthony Gid- haiengatik ez delako etorkizuna iraganaren errepikapen hu-dens, un orden virtual de relaciones transformadoras quetsa, baizik eta gertaeren luzapenetik harago doan errealitateprovoca efectos estructurantes que van ms all de la merabat. Nork esango zuen, duela urte batzuk, gure hirietako ze-extrapolacin del pasado hacia el futuro de realidades ya su- reginetako bat etniak integratzea izango zela, orain den be-peradas. Quin nos iba a decir hace tan slo algunos aoszala? Nork igarriko zituen, orobat, bizimoldeen aldaketek ha-que nuestras ciudades iban a tener que enfrentarse al pro-rreman ereduak eta are ezkontza eta ugalkortasun tasak