EKONOMIAREN DEFINIZIOA JARDUERA EKONOMIKOA ETA … · globalizazioa, multinazionalak, …. Zer...

of 14 /14
40 EKONOMIAREN DEFINIZIOA JARDUERA EKONOMIKOA ETA BALIABIDEAK MERKATU EKONOMIA (liburuaren 42. orrialdetik 57 orrialdera)

Embed Size (px)

Transcript of EKONOMIAREN DEFINIZIOA JARDUERA EKONOMIKOA ETA … · globalizazioa, multinazionalak, …. Zer...

  • 40

    EKONOMIAREN DEFINIZIOA

    JARDUERA EKONOMIKOA

    ETA BALIABIDEAK

    MERKATU EKONOMIA

    (liburuaren 42. orrialdetik 57 orrialdera)

  • 41

    333... GGGAAAIIIAAA... JJJAAARRRDDDUUUEEERRRAAA EEEKKKOOONNNOOOMMMIIIKKKOOOAAA...

    MMMEEERRRKKKAAATTTUUU---EEEKKKOOONNNOOOMMMIIIAAA

    ERANTZUNAK

    GALDERAK EGITEN DITUGU

    1) Liburuko testuan (42. Orr) jarduera ekonomikoaren antolaketarekin lotutako kontzeptuak

    aipatzen dira, besteak beste: balore-burtsa, merkatua, produkzioa, soldata, dirua,

    globalizazioa, multinazionalak, …. Zer dakizu kontzeptu horiei buruz?

    Beste termino batzuk aipatzen dira ere: kontsumoa, ongizate-estatua. Kontzeptu guzti hauek

    badute amankomuneko zerbait?

    Zer da Ekonomia?

    2) Mapak eta argazkiek erakusten dutenez, alde handia dago elektrizitatearen kontsumoan

    munduan zehar. Egizu horren iruzkina, eta azaldu zergatik gertatzen den.

    3) Biztanleko eta urteko energia-kontsumoa oso desberdina da herri bakoitzean. Testua eta

    grafikoa erabiliz, aipatu adibide esanguratsu batzuk.

    Zer adierazten dute irudi hauek?

    Zer egiten da hemen?

  • 42

  • 43

    EEEKKKOOONNNOOOMMMIIIAAA

    GIZAKIOK BIZIRAUTEKO DITUGUN PREMIAK

    ONDASUNAK

    Gure premiak asetzeko hainbeste ondasun behar dugu. Bete ezazu hurrengo koadroa:

    OINARRIZKO PREMIAK BIGARREN MAILAKO PREMIAK

    3) Osa ezazu ondorengo taula behar den lekuan, ondasun ala zerbitzu den

    senalatzeko, bat jarriz.

    MODALITATEA ONDAS ZERB. MODALITATEA ONDAS ZERB.

    Irakaskuntza Administrazio publikoa

    Ilea moztea Patatak

    ……………………………………………….

    ………………………………………………

    ………………………………………………..

    ………………………………………………..

    ………………………………………………..

    ……………………………………………….

    ………………………………………………

    ………………………………………………..

    ………………………………………………..

    ………………………………………………..

  • 44

    Kotxe bat. Aurrezki Kutxa

    Liburu bat Oinetakoak

    Liburutegi publikoa Osasungintza

    Aulki bat. Ogia

    4- Osatu Ondasunaren definizioa:

    Ondasuna ...............................................................................................................................................

    ............................................................................................................................. ...............................da.

    5- Ondasunak nahiz zerbitzuak lortzeko zer egin dezakegu? Pentsa ezazu

    dirurik gabeko gizarte batean bizi zarela, nola lortu behar duzuna?

    1. EKONOMIA

    1) Egin hiru esaldi EKONOMIA hitzarekin.

    2) Zer esan nahi duzu esaldi horietan?

  • 45

    3) Zure ustez hurrengo zerrendatik zein gauza erlazionatuko zenuke ekonomiarekin? Argudiatu zergatik edo nola erlazionatzen dira Ekonomiarekin.

    -Langabezia - Erostea -Merkataritza

    - Elektrizitate produkzioa - Hezkuntza -Dirua

    4) Egin zerrenda bat zehazten zertaz arduratzen den ekonomia zientzia bezala.

    6- Orain egin dezakezue EKONOMIA-ren definizioa

  • 46

    333...111 JJJAAARRRDDDUUUEEERRRAAA EEEKKKOOONNNOOOMMMIIIKKKOOOAAA EEETTTAAA BBBAAALLLIIIAAABBBIIIDDDEEEAAAKKK

    Egin hurrengo eskema

    Jarduera Ekonomikoa

    Definizioa Beharrizanak Ondasunak

    Baliabideak

    Definizioa Baliabide Motak Faktoreak Ezberdinta sunak

    Lurrak Klima Urak Lurpeak

  • 47

    333...222 EEERRRAAAGGGIIILLLEEE EEEKKKOOONNNOOOMMMIIIKKKOOOAAAKKK

    Egin 46 eta 47. Orrialdeetako materiaren eskema

  • 48

    AAATTTAAAZZZAAA

    48 eta 49. Orrialdeetan oinarrituta egin dagokion KONTZEPTU MAPA

  • 49

    333...333 SSSIIISSSTTTEEEMMMAAA EEEKKKOOONNNOOOMMMIIIKKKOOOAAAKKK

    ATAZAK:

    1- Zerda kapitalismoa? Zein bere jatorria? Zein ezaugarri ditu? Nola funtzionatzen du? Hau esta

    beste galdera gehiago erantzuten, PPTko aurkezpen batean azaldu beharko duzue Sistema

    kapitalista (klase erdia)

    2- Zer da sozialismoa? Modu berean tokatzen zazizuenek PPt-ko aurkezpen batean azaldu

    beharko duzue Sistemasozialista.

    3- Begiratu Wikipedian edo beste iturri batetan zer den Merkatu-ekonomia (erderaz

    Economía de Mercado), zeintzuk dira bere ezaugarriak eta zeintzuk, nahiz eta ezaugarri

    horiek eduki, ez dira, derrigorrez, izan behar. (10 edo 15 lerrotan esan daiteke)

    4- Zein erlazio dago merkatu ekonomia eta Liberalismoaren artean?

  • 50

    2. EKONOMIAZ SAKONTZEN

    Orain badakizu zertaz doan ekonomia. Irakurri ondorengo esaldiak eta azaldu beren esanahia

    a) Indiako nekazari gehienek biziraupeneko ekonomia dute.

    *Zertan datza biziraupeneko ekonomia?

    *Horrek zein ondorio du?

    *Herri garatuetan zein da ekonomia mota nagusia?

    *Zertan datza merkatu-ekonomia?

    *Zein baldintza bete behar dira biziraupeneko ekonomiatik merkatu-ekonomiara

    pasatzeko? Edo, merkatu ekonomia duen herriak zein ezaugarri ditu?

    b) Jakingo zenuke azaltzen zein erlazio dagoen Ekonomia eta diruaren artean?

  • 51

    c) Zer da dirua?

  • 52

    TESTUAK

    Zein sistema ekonomikoari dagozkion hurrengo testuak? Eman erantzun argudiatua

    A)

    B)

    C)

    Gremioak erabaki du ehungile guztiek, aurten, produkzioa jaitsi beharko dutela eta

    kalitateei doagozkien, kalitate mota hiru besterik ez direla egingo.

    Ehungile Gremioaren arau garrantzitsuenak hurrengoak izango dira:

    a) Ehungile guztiak gremioaren erabakien menpe egongo dira.

    b) Hirian gremioaren produkzioa bakarrik salduko da.

    c) Prezioak finkatzea gremioaren eskumena izango da.

    d) Produkzioaren kantitatea gremioak urtero finkatuko du, uztak eta beste

    baldintzen arabera.

    Gaur jakin da Volkswagen enpresak automobil beste planta bat itxiko duela 3000

    langile lanpostuak murriztuz. Krisiari aurre egiteko, zuzendaritza kontseiluak erabaki

    du produkzio plantak berrantolatzea. Modu berean automobil elektriko merkatu kutxa

    konkistatu nahi du eta hurrengo udaberrirako eredu berri bat aterako duela iragarri du.

    Bost urteko planaren barruan zehazten zen altzairuaren produkzioa 200.000 Tn urtean

    izan beharko zen plana amaitzean. Azken bi urteotan produkzioa ez da heldu 60.000 Tn-

    ra. Plana betetzeko altzairuaren produkzioa arindu beharko da. Horren arabera

    gobernuak hurrengoa erabaki du:

    - Estatuko produkzio planta guztietan lanordua 9ordutik 10 ordukoa izatera

    pasatuko da.

    - Hilabetean igande bat ere lan egingo da, edo horren ordez egunero 30 minutu

    gehiago lan egingo dira.

    - Hemendik sei hilabetera produkzioaren martxa berrikusiko da eta bete beharko

    diren aldaketak zehaztuko dira.

  • 53

    GARAPEN IRAUNKORRAREN ALDE

    ATAZA

    Liburuko 57. Orrialdean dituzun datuekin egin hurrengoa:

    1- Aztarna ekologiko handiena sortzen duten lehenengo hamar herrialde eta aztarna ekologiko txikienetako beste hamar herrialde mapamundian adierazi, hurrengo bi adierazle kontuan hartzen, horretarako behar diren baliabideak edota ikurrak asmatu eta erabili beharko dituzu:

    - Janaria eta basoko produktuak

    - Energia

    2- Zure hitzak erabiliz, azaldu zer neurtzen duen aztarna ekologikoak eta zergatik garrantzitsua den hori ezagutzea.

    3- Mapan adierazitakoak zer esan nahi du? Azaldu ezberdintasun horiek, euren zergatiak eta ondorioak.

    4- Neurtu zure aztarna. Hori egiteko, galdera sorta sinple bati erantzun diezaiokezu helbide honetan:

    www.miliarium.com/Formularios/HuellaEcologicaA.asp

    Ondoren, egin hobetzeko proposamen zerrenda.

    http://www.miliarium.com/Formularios/HuellaEcologicaA.asp