3. albi baterako ezgaitasuna (apunteak)

Click here to load reader

  • date post

    26-May-2015
  • Category

    Travel

  • view

    295
  • download

    4

Embed Size (px)

Transcript of 3. albi baterako ezgaitasuna (apunteak)

  • 1. qwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmrtyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmrtyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmrtyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmrtyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmrtyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxcvbnmqwertyuiopasdfghjklzxc 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA 3.garren ikasgaia 25/10/2010 Amaya Mtnez. de Viergol Irak.

2. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 2 2010 EDUKINA 1 AURKIBIDEA.............................................................................................................................4 2 BABESTUTAKO EGOERAK / ONURADUNAK / BALDINTZAK.......................................................4 2.1 EGOERA BABESTUAK............................................................................................................4 2.2 ONURADUNAK/BALDINTZAK........................................................................................................4 3 ZENBATEKOA ...........................................................................................................................5 3.1 OINARRI ARAUTZAILEA................................................................................................................6 3.1.1 Arau orokorra: .................................................................................................................6 3.1.2 Lan-istripua edo laneko gaixotasuna denean:.................................................................6 3.1.3 Enplegu aniztasuna denean:............................................................................................6 3.1.4 Prestakuntzarako kontratatutako langileak direnean:....................................................6 3.2 EHUNEKOA:..............................................................................................................................7 3.2.1 Gaixotasun arrunten eta lanekoak ez diren istripuen kasuan: ........................................7 3.2.2 Lan-istripuen eta laneko gaixotasunen kasuan: ..............................................................7 3.3 ALDI BATERAKO EZINTASUNA / LANGABEZIA ....................................................................................7 3.4 ALDI BATERAKO EZINTASUNA / LANGABEZIA ....................................................................................8 4 ESKUBIDEA MARTXAN JARTZEA / IRAUPENA / GALTZEA EDO KENTZEA / IRAUNGIPENA .........9 4.1 ESKUBIDEAREN SORRERA.............................................................................................................9 4.2 IRAUPENA / LUZAPENAK / GAIXOBERRITZEAK...................................................................................9 4.2.1 Esanbidezko luzapena:...................................................................................................10 4.2.2 Eraginetarako luzapena:................................................................................................10 4.2.3 Gaixoberritzeak:.............................................................................................................11 4.3 ESKUBIDEA GALTZEA EDOTA ETETEA.............................................................................................11 4.4 ESKUBIDEA IRAUNGITZEA...........................................................................................................12 5 ESKUBIDEA AITORTU ETA ORDAINTZEA .................................................................................12 5.1 ESKUBIDEA EGIAZTATZEA...........................................................................................................12 5.2 ORDAINKETA ..........................................................................................................................13 5.3 SALBUESPENAK. ORDAINKETA ZUZENEAN EGITEKO KASUAK: .............................................................13 6 KUDEAKETA ETA KONTROLA / AURKA-EGITEAK.....................................................................14 6.1 ERAKUNDEEN KONPETENTZIAK ABEEN KONTROLEAN ......................................................................14 6.2 BAJAKO MEDIKU AGIRIA ............................................................................................................15 6.3 BAJA EGIAZTATZEKO MEDIKU AGIRIAK ..........................................................................................16 6.4 ALTA PARTEAK LEHENENGO 365 EGUNETAN .................................................................................18 6.4.1 Altako parte medikua: ABE egoeraren lehenengo 365 egunetan, altako parte medikua, kontingentzia arrunten edo lanekoen ondorioz, honek igorriko du:.................................18 6.4.2 ABE egoeran 365 eguneko epea agortutakoan , INSS-ak (edo ISM-ak) bakarrik ahalko du: 20 6.5 BESTE KONTROLERAKO MEDIKUAREN TXOSTEN BATZUK...................................................................20 3. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 3 2010 6.6 ERAKUNDE KUDEATZAILEAK IGORRITAKO ALTA MEDIKUAREKIN EZADOSTASUNA AZALTZEKO PROZEDURA LEHENENGO 365 EGUNAK IGARO ONDOREN.....................................................................................................21 6.7 LI ETA LG MUTUAK EDO ENPRESA KOLABORATZAILEAK IGORRITAKO ALTA MEDIKUAK BERRIKUSTEKO PROZEDURA 22 7 ESKAERAK ..............................................................................................................................24 7.1 AURKEZPENA IZAPIDETZEKO BEHARREZKO DOKUMENTUAK ...............................................................24 7.2 KASU GUZTIETAN:...............................................................................................................24 7.2.1 1. Interesdunaren nortasun-agiria ondoko dokumentazioaren bidez:...........................24 7.2.2 2. Kotizazioari dagozkion agiriak:..................................................................................25 7.2.3 3. Datu medikoak:..........................................................................................................25 7.2.4 4. Lan-Istripuen edo Laneko Gaixotasunen partea (LI eta LG ), enpresak beteta, hala badagokio. 25 7.3 LAN-HARREMANAREN IRAUNGIPENA EGIAZTATZEN DUTEN DOKUMENTUAK ..................25 7.4 BESTELAKO DOKUMENTAZIOA: ..........................................................................................25 8 OINARRIZKO ARAUDIA...........................................................................................................26 8.1 REGULACIN DE LA PRESTACIN .................................................................................................26 8.2 GESTIN. PROCEDIMIENTO. CONTROL.........................................................................................27 4. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 4 2010 1 Aurkibidea Babestutako egoerak / Onuradunak / Baldintzak Zenbatekoa Eskubidea martxan jartzea / Iraupena / Galtzea edo Kentzea / Iraungipena Eskubidea aitortu eta ordaintzea Kudeaketa eta kontrola / Aurka-egiteak Eskaerak Oinarrizko araudia 2 Babestutako egoerak / Onuradunak / Baldintzak 2.1 Egoera babestuak Aldi baterako ezintasun egoeraren eragile izaera dute: Gaixotasunagatikoak, arrunta edo profesionala, eta istripuagatikoak, lanekoa edo lanez kanpokoa, langileak lanik ezin duenean egin eta Gizarte Segurantzaren osasun-laguntza jasotzen duenean. Laneko gaixotasunagatiko behaketa epeak, hauetan laneko baja preskribitzen denean. IGO 2.2 Onuradunak/Baldintzak Erregimen Orokorrean sartuta dauden pertsonak eta ondoko betebeharrak dituzte: Afiliatuta eta altan edo altara asimilatutako egoeran egotea gertakaria gertatu den unean, Gizarte Segurantzaren osasun asistentzia jasotzen ari diren bitartean, eta lanerako ezinduta daudenean. Laneko istriputik edo laneko gaixotasunetik eratorria denean, langileak eskubide osodun afiliatutzat eta altan daudela kontsideratuko da, nahiz eta enpresariak betebeharrak beterik ez baditu ere. Zezenketako profesionalentzat, aktiboen erroldan egotea alta egoeran egotearen baliokidea da. Alta berezi egoeratzat hartzen da legezko greba edota itxiera patronala. Altara asimilatutako egoeratzat hartzen dira: 5. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 5 2010 1. Langabezian egoteagatiko maila kontributiboko prestazioa jasotzea. 2. Enpresak lurralde nazionaletik kanpora lekuz aldatzea. 3. Diputatuen, senatarien eta Komunitate Autonomoetako gobernarien eta parlamentarien hitzarmen berezia. Honelako kotizazio tarte bat beteta edukitzea: o 180 egunekoa gertakaria gertatu baino lehenagoko bost urteen barruan, gaixotasun arrunta den kasuetan. o Ez da eskatzen aldez aurreko kotizazio denborarik istripuen kasuan, lanekoa izan ala ez, eta laneko gaixotasun kasuetan. Lanaldi partzialeko kontratua duten langileen kasuan, lan egindako orduen arabera egindako kotizazio kontatuko dira esklusiboki, bai ohikoak, bai osagarriak, eta beren baliokidetasuna kotizazio egun teorikoekin kalkulatzen da: 1. Bentan lan egindako orduen kopurua 5ekin zatituko da, urteko 1826 orduko zenbatekoaren eguneko baliokidea. 2. 5 urteko denbora-tartea, horren barruan egon beharko dira aipatutako 180 egunak, benetan egindako lanaldia txikitzen den neurri berean haziko da; erreferentzia, noski, dagokion jarduerako ohiko lanaldia izango da. 3. Eguneko frakzioa, bere kasuan, egun osoaren parekoa izango da. Aldi baterako ezgaitasun, haurdunaldiko arrisku edo amatasunagatiko atseden denbora tarteek, horiek iraun artean lanaldi partzialeko kontratuak iraunez gero, bai eta mota horretako lan harremana bukatu edo gelditu izanagatik langabezian egoteagatiko prestazioa jasotzekoek ere kontsiderazio bera izango dute mediku-bajaren aurreko denborarena, atsedenarena, kentzearena edota kontratua bukatzearena, hurrenez hurren. Legez altara asimilatutako denbora-tarteen kontaketa, lanaldi partzialean lan egindako denbora-tarteen ondoren datozenena, azken laneko denbora- tartearekin erabilitako modu berberean egingo da. Aldi berean jarduera bat baino gehiago egiten denean lanaldi partzialean, jardueretan akreditatutako kotizazio egun teorikoak gehituko dira, elkarrekiko kontaketa aplikatu behar den plurienplegu egoeretan, bai eta pluriaktibitate egoeretan ere. Inolaz ere, kotizatutako egun kopuruak ezingo du lanaldi osoko zerbitzu prestazioa gainditu. 3 Zenbatekoa Oinarri arautzailea Ehunekoa: 6. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 6 2010 Aldi baterako ezintasuna / langabezia Aldi baterako ezintasuna / langabezia Zenbatekoa oinarri arautzailearen eta horri aplikatzeko ehunekoen araberakoa subsdioa da prestazioa. IGO 3.1 Oinarri arautzailea 3.1.1 Arau orokorra: Ezintasuna hasi dataren aurreko hilabeteko langilearen kotizazio oinarria zati kotizazioak aipatu egunen zenbatekoa (zatitzaile zehatza izango da: 30, langileak hilabeteroko soldata badu; 30, 31 edo 28, 29 eguneroko soldata badu) egingo da. Hala ere, langilea ezintasuna hasi hilabete berean sartzen bada enpresan, hilabete horretako kotizazio oinarria zati benetan kotizatutako egunekin lortu emaitza hartuko da oinarri arautzailetzat. Halaber, benetan kotizatutako egunak zatitzailetzat hartuko dira, aurreko hilabete naturalean langilea altan izan ez bada. 3.1.2 Lan-istripua edo laneko gaixotasuna denean: Oinarri arautzailea bi batugai gehituz lortuko da: Aurreko hilabeteko kontingentzia arruntekiko kotizazio oinarria, aparteko ordurik gabe, zati aipatu kotizazioa dagokion egunen zenbatekoa. Aurreko urte naturaleko aparteko orduengatiko kotizazioa zati 365 egun. 3.1.3 Enplegu aniztasuna denean: Enpresa ezberdinetako kotizazio oinarriak zenbatuta kalkulatuko da kotizaziorako indarrean den gehienekoa aplikatuta. 3.1.4 Prestakuntzarako kontratatutako langileak direnean: Oinarri arautzailea, edozein delarik ere ezintasun kontingentziaren jatorria, dagokion gutxieneko kotizazio oinarriaren %75 izango da. Lanaldi partzialeko langileen kasuan, edozein delarik ere zerbitzu- egitearen iraupena. Eguneko oinarri arautzailea, ekintza-eragilearen data aurreko 3 hilabeteetan egiaztatutako kotizazio-oinarrien gehiketa zati benetan lan egindako egunak eta, beraz, epe horretan kotizatutakoak. Prestazioa langilea aldi baterako ezintasun egoeran dirauen benetan lan egiteko kontratatutako egunetan ordainduko da. 7. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 7 2010 Aurrekoak ez du eraginik izango aldi baterako ezintasun egoeraren gehieneko epearen zenbaketarako; izan ere, bertan izan egun naturalak hartuko dira erreferentziatzat. Jarduera eteten denean, Erakunde kudeatzaileak edo laguntzaileak bere gain hartzen duenean prestazioaren ordainketa, oinarri arautzailea berriro ere kalkulatuko da. o Kasu honetan, eguneko oinarri arautzailea ekintza-eragilearen data aurreko 3 hilabeteetan enpresan egiaztatutako kotizazio oinarrien gehiketa zati epe horretako egun naturalak izango da. o Langilearen antzinekotasuna enpresan txikiagoa bada, oinarri arautzailea egiaztatutako kotizazio oinarrien gehiketa zati hauei dagokien egun naturalen zenbatekoa izango da. Subsidioa interesduna aldi baterako egoeran den egun natural guztietan ordainduko da. Lan-kontratua iraungitzean, prestazioaren ordainketa Erakunde kudeatzaileak edo laguntzaileak bere gain hartzen duenean, prestazioaren zenbatekoa langabeziagatik zegokionaren parekoa izango da. Artista eta zezenketetako profesionalak direnean, edozein delarik ere eragin duen kontingentzia. Oinarri arautzailea, ekintza-eragilearen aurreko urteko kotizazio osoa edo berau urte bete baino txikiagoa denean, egiaztatzen den kotizazio epearen eguneko batez bestekoa zati 365 izango da. IGO 3.2 Ehunekoa: 3.2.1 Gaixotasun arrunten eta lanekoak ez diren istripuen kasuan: %60 4. egunetik 20. egunera, azken hau barne. %75 21. egunetik aurrera. 3.2.2 Lan-istripuen eta laneko gaixotasunen kasuan: o %75 eskubidea jaio den egunetik aurerra. IGO 3.3 Aldi baterako ezintasuna / langabezia 8. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 8 2010 Langilea kontingentzia arruntek eragindako aldi baterako ezintasun egoeran (ABE) denean eta egoera hori bitartean kontratua iraungiten bada: ABE-rengatik diru-laguntza jasotzen jarraituko du, dagokion langabeziaren diru-laguntzaren kopuruan, egoera agortu arte. Orduan, kontratua egoera horretara legez daramatzan arrazoiren baten ondorioz iraungi denean, langabeziko lege-egoera izango du eta, beharrezko baldintzak betetzen baditu, langabeziarengatik dagokion diru-laguntza jasotzekoa, laneko kontratua agortu denean, edo langabeziarengatiko diru-laguntza jasotzekoa. Kasu horretan, jada agortutako langabeziako prestazioa jasotzeko epealditik deskontatuko da, lan-kontratua iraungi data ostean aldi baterako EI egoeran izandako epealdia. SPEE egingo ditu Gizarte Segurantzaren kotizazioak eta langileari dagozkion kotizazioak bere osotasunean hartuko ditu bere gain kontsumitu duen aldiarengatik, langabeziarengatiko diru-laguntza eskatu ez denean ere bai, eta jarraitasun-egoerarik gabe, ezintasun iraunkorreko edo erretiro egoerengatik, heriotza eta biziraupen diru-laguntza jasotzeko eskubidea ematen duen langilea hiltzen denean. Langilea laneko kontingentziek eragindako ABE egoeran denean eta egoera hori bitartean kontratua iraungiten bada: Aldi baterako ezintasuneko prestazioa jasotzen jarraituko du, aitortutako zenbateko bera, egoera hori iraungi arte. Orduan, langabeziako legezko egoerara pasako da beharrezko baldintzak betetzen baditu. Kasu horretan, kontratuak edo langabeziarengatiko diru-laguntza bukatutakoan ABE egoeran egon den denbora ez dago zertan kendu. IGO 3.4 Aldi baterako ezintasuna / langabezia Langilea langabeziako prestazio osoa jasotzen ari denean eta aldi baterako ezintasuneko (ABE) egoerara pasatzen bada, ezberdindu beharra dago: ABE, lan kontratua indarrean dagoen bitartean hasitako prozesu batengatik berriz gaixotzearen ondorio den kasuetan: o Laguntza ABEagatik jasoko du, hain zuzen ere, langabeziagatik jasotzen den kopuruaren parekoa. o Kasu horretan eta, behin langabezia aldia amaitu ondoren, ABE egoeran jarraitzen badu, ABEagatik laguntza jasotzen jarraituko du, langabeziagatik zegokion kopuruaren parean. ABE, lan kontratua indarrean dagoen bitartean hasitako prozesu batengatik berriz gaixotzearen ondorio den kasuetan: 9. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 9 2010 o Laguntza aldi baterako ezintasunagatik jasoko du, hain zuzen ere, langabeziagatik jasotzen den kopuruaren parekoa. o Kasu horretan, eta langabezia aldia amaitu ondoren, ABE egoeran jarraituz gero, ABEagatik laguntza jasotzen jarraituko du, IPREM aren %80a, aparteko ordainsariei dagokien zati proportzionala kenduta. Langabezia aldia ez da luzatuko.. Langabeziako prestazioen Erakunde kudeatzaileak Gizarte Segurantzako kotizazioak ordaintzen jarraituko du (enpresaren ekarpena eta langilearen aportazioa murrizten deneko %35eko osagarria). 4 Eskubidea martxan jartzea / Iraupena / Galtzea edo Kentzea / Iraungipena Eskubidearen sorrera Iraupena / luzapenak / gaixoberritzeak Eskubidea galtzea edota etetea Eskubidea iraungitzea 4.1 Eskubidearen sorrera Gaixotasun arrunten eta lanekoak ez diren istripuen kasuan, laneko bajaren laugarren egunetik aurrera. Laneko istripuen edo lanbideko gaixotasunen kasuan, laneko bajaren hurrengo egunetik aurrera, bajako eguneko soldata enpresariaren kargu dagoelarik osorik. Greba egoerean edo ugazaben itxiera egoeretan ez dago laguntzetarako eskubiderik. IGO 4.2 Iraupena / luzapenak / gaixoberritzeak 10. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 10 2010 Diru-laguntza onuraduna Aldi Baterako Ezintasun egoeran (ABE) dagoenean ordainduko da eta hauxe izango da bere iraupena: Istripu edo gaixotasun kasuetan, edozein delarik ere arrazoia, 180 egunez luza daitezkeen 365 egun, aurreikusten denean langileak medikuaren alta izan dezakeela. Laneko gaixotasunaren behaketa-epeetan, 6 hilabetez luza daitezkeen 6 hilabete, gaixotasunaren azterketa eta diagnostikorako beharrezkoa jotzen denean. Gehieneko epea eta luzapen posibleari dagokionean, gaixoberritzeko eta behaketako epak gehituko dira. 4.2.1 Esanbidezko luzapena: 365 eguneko iraupeneko epea agortutakoan, Gizarte Segurantzaren Nazioko Institutua INSS (edo ISM), langilearen ezintasuna ebaluatzeko, sailkatzeko eta berraztertzeko ahalmena duten erakundeen bitartez, izango da 180 eguneko luzapena onartu ahal izango duen bakarra, beti ere langilea osatu delako alta eman zaionean. Kontingentzia profesionalen ondoriozko ABE estaldura LI eta LG Mutua batekin adostu denean, INSS-ari (edo ISM-ari) luzapen proposamena aurkeztuko da, eta proposamena onartutzat emango da erakunde kudeatzaileak hura jaso eta 5 eguneko epean aurkakoa adierazten ez badu. Erakunde kudeatzailearen probintziako zuzendariaren ebazpena, ABE- ren luzapena onartzen duena, pretzeptiboa izango da diru-laguntza jasotzeko, aurreko paragrafoan adierazi den kasuan ezik. Egoera horretan, diru-laguntza ordainketa zuzen gisa ordainduko du Erakunde kudeatzaileak edo laguntzaileak, INSS-aren (edo ISM-aren ) ebazpenaren egunetik hasita, zeinetan luzapena espresuki adierazi den, hurrengo hilearen lehenengo egunetik hasita. Langileak langabeziagatiko diru-laguntza jasotzen ari bazen ABE hasi zenean, EEPZ-ak ABE diru-laguntza bakarrik jarraituko du ordaintzen, ordainketa delegatu gisa, Erakunde kudeatzaileak espresuki adierazten duenean, langabeziaren laguntzak irauten duen epe maximoan. Luzapenean zehar, kotizatzen jarraitu beharra dago, nahitaez. 4.2.2 Eraginetarako luzapena: ABE egoera 545 egun igaro ostean iraungitzen bada, ezinbestean aztertuko da, 3 hilabeteko gehieneko epean, ezinduaren egoera dagokion ezintasun iraunkorra kalifikatzeko. Izan ere, langilearen hobekuntza espero denean tratamendu medikuaren beharrak jarraitzen duenean, interesatuaren egoera klinikoak sailkapena atzera dezakenean, nahi dena atzeratu ahal izango da, ABE hasi zenetik 730 eguneko mugarekin. 11. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 11 2010 Ez da kotizatzen jarraitzeko betebeharrik izango epealdi horietan. Iraungipena gehieneko epea bukatu delako edo ezintasun iraunkorreko medikuaren alta batengatik bada, ABE egoeraren eragina ezintasun iraunkorraren kalifikazioa arte luzatuko da (kalifikazioaren datatzat erakunde kudeatzailearen Zuzendaritza Probintzialaren ebazpen-data izango da). Data horretan, horren prestazioak hasiko dira, langileak jasotzen zituenak baino handiagoak direnean izan ezik, kasu horietan, ABE bukatzen denean leheneratuko dira. Iraupenaren gehieneko epea aurretik medikuaren alta denean eta ondorengo ezintasun iraunkorreko aitorpenik ez denean, kotizatu beharra izango da lan-harremana iraungi bitartean edo gehieneko epea iraungi bitartean, aitorpen hori ezintasun iraunkorra ez dela egiaztatu ostean bada. 4.2.3 Gaixoberritzeak: Birgaixotzea izango da ABE bi prozesuren artean 180 egun baino gehiagoz lan egin ez denean eta bi kasuetan gaixotasuna berbera denean. Gaixotasunak desberdinak direnean, edo 180 egunez baino gehiagoz lan egin ez denean, ABE prozesu berri bat da. ABErako eskubidea iraungita gehineko epea amitu delako eta langileak medikuaren alta hartzen duenean ezintasun iraunkorrik gabe, ABE prozesu berri bat patologia berak edo antzekoak eragindakoa denean baino ez da sortuko: o 180 hilabetetik gorako lan-jarduera epea artean denean, edo o 180 egunetik beherako epean, INSSak (edo ISM ), langilearen ezintasun etengabea ebaluatzeko, sailkatzeko eta berraztertzeko gaitasuna duten erakundeen bitartez, ABE-gatiko diru-laguntza jasotzeko bakarrik igortzen du baja. IGO 4.3 Eskubidea galtzea edota etetea Eskubidea honako arrazoi hauengatik ezeztatu, baliogabetu edota eten daiteke: Iruzurrez jokatzen badu subsidioa lortu edo mantentzeko. Norbere edota besteren kontura lan egiten badu. Tratamendua arrazoitu gabe bertan behera uzten badu edota tratamenduari uko egiten badio. 12. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 12 2010 IGO 4.4 Eskubidea iraungitzea Aldi baterako ezgaitasun egoera bakoitzerako ezarritako gehieneko epea igaro denean. Langileak alta hartzen duenean, ezgaitasun iraunkorraren aitorpena eduki zein ez. Onuradunak erretiro pentsiorako eskubidea jasotzeko eskubidea duenean. Gizarte Segurantzako lan istripu eta gaixotasun profesionalen mutuari edo Gizarte Segurantzako Institutu Nazionalari atxikitako medikuek ezarritako ikuskapen eta azterketa deialdiren batera, justifikatu gabe, ez aurkeztea. Onuraduna hiltzen denean. 5 Eskubidea aitortu eta ordaintzea Eskubidea egiaztatzea Ordainketa 5.1 Eskubidea egiaztatzea Honi dagokio eskubidea onartzea: Gizarte Segurantzaren Nazioko Institutuari (INSS), Itsasoko Institutu Sozialaei (ISM) edo Gizarte Segurantzaren Lan Istripuen (LI) eta Lan Gaixotasunen (LG) Mutuaei, dagokion enpresaren kontingentzia arruntak edo lanekoak estaltzen dituena. Erregimen Orokorraren kudeaketan nahita laguntzeko baimena duten enpresei, laguntzarekin lotuta dauden kontingentzien ondorioz denean. IGO 13. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 13 2010 5.2 Ordainketa INSSak, ISMak, LI eta LG Gizarte Segurantzaren Mutua edo kudeaketan laguntzeko baimena duen enpresa arduratzen da Aldi Baterako Ezintasunagatiko (ABE) diru-laguntzez. Gaixotasun arrunt edo lanez kanpoko istripuen kasuan, langilea bajan 4 eta 15 egunen artean egoten denean, enpresaburuari dagokio langileari eman beharreko diru-laguntza ordaintzea. Bajaren 16. egunetik aurrera, ordaintzearen ardura INSSarena, ISMarena edo Mutuarena izango da, enpresak egin beharreko ordainketa kontzeptu gisa ordaintzen denean ere. Enpresak soldataren aldikotasun berarekin ordainduko ditu prestazioak, Gizarte Segurantzaren Erregimen Orokorraren kudeaketan nahitaez kolaboratu behar izanean oinarrituta, laguntzaren zenbatekoari PFGZ atxikitu eta Gizarte Segurantzaren kuotak kendu ondoren. Enpresek nahita ABE diru-laguntzen ordainketan kolaboratzea eskuduna den Erakunde kudeatzaileak egoera luzatzen dela edo Etengabeko ezintasuna (EE) adierazten duen espedientea igorri badu etengo da. Hala ere, aurreko paragrafoan xedatutakoa gertatzen bada ere, prestazio edo laguntza hori jasotzen jarraituko dute , ABE egoera agortzen den arte edo IP sailkapena lortu arte, haren kudeaketan parte hartzen duten enpresak eta eskubidea ematen zaion eta ordaintzen zaion pertsonari, apirilaren 2ko 480/1993 ED-ren bosgarren aldi baterako xedapenak dioenaren arabera. Langileak langabeziagatiko diru-laguntzak hartzen dituenean eta ABE egoerara igarotzen denean, Estatuko Enpleguko Zerbitzu Publikoak (EEZP) ABE diru-laguntza ordainduko dio delegatutako ordainketa bezala langabeziagatiko diru-laguntzak irauten duena eta eta Gizarte Segurantzaren kotizazioak agortu arte (enpresaren ekarpena eta % 35 osagarria langilearen ekarpena osatzen dutenak). 222 artikuluaren.3an araututako kasuetan , LGSS-renean, EEZP-ak diru-laguntza jarraituko du ordaintzen Erakunde kudeatzaileak luzapena adieraziko du, langabeziaren diru-laguntza irauten duen bitartean, asko jota. Une horretatik aurrera, GSINak ordainduko du laguntza. 5.3 Salbuespenak. Ordainketa zuzenean egiteko kasuak: INSSak, ISMak edo LI eta LG Mutuak, kasuak kasu, dira laguntza zuzenean ordaintzearen arduradunak ondorengo kasuetan: 14. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 14 2010 Ordain delegatutik kanpo dauden erakunde edo organismoak badira. Enpresaburuak duen ordainketa delegaturako beharra ez betetzeagatik. Hamar langile baino gutxiagoko enpresak, sorospenaren abonamendua jarraian sei hilabetez baino gehiago izan bada, arauz eskatuz gero. Langilea aldi baterako ezintasun egoeran egonda, lan harremanaren amaiera. ABE egoerak jarraitzen badu enpresak nahita eten ondoren. ABE egoeraren jarraipena, diru-laguntza jasotzeko aldia agortutakoan. Langabezia-laguntza jasotzen dutenen proposamenen txosteneko alta medikua. Merkataritza ordezkariak, zezenketa profesionalak eta artistak baldin badira. Azken hauen kasuan, kontratuaren iraupena 30 egunak gainditzen ez baditu. Gehienezko epea igarotakoan ABEren agorpenaren kasuan, prestazioaren efektuen luzapenean zehar eta ezintasun iraunkortzat kalifikatu arte. ABE luzapena 12 hile ondoren igaro direlako, Erakunde kudeatzailearen ebazpenaren ondoren, langileak ABE hasterakoan langabeziagatiko diru- laguntza jasotzen duenean ezik. Kasu horretan, EEZPak ordainduko du laguntza, langabezia bukatu arte ordainketa delegatu bezala. ABE espedientea ireki izanagatik, Erakunde kudeatzailearen ebazpenaren ondoren. 6 Kudeaketa eta kontrola / Aurka-egiteak Erakundeen konpetentziak ABEen kontrolean Bajako mediku agiria Baja egiaztatzeko mediku agiriak Alta parteak lehenengo 365 egunetan Beste Kontrolerako medikuaren txosten batzuk Erakunde kudeatzaileak igorritako alta medikuarekin ezadostasuna azaltzeko prozedura lehenengo 365 egunak igaro ondoren LI eta LG Mutuak edo enpresa kolaboratzaileak igorritako alta medikuak berrikusteko prozedura 6.1 Erakundeen konpetentziak ABEen kontrolean 15. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 15 2010 Hasieratik 365. egunera arte, aldi baterako ezintasun egoera (ABE) kontrolatzeko ahalmena ondorengo erakundeei dagokie: Osasuneko Zerbitzu Publikoa (OZP) baja, berrespen eta alta parteak luzatzeko eskumena. Gizarte Segurantzako Institutu Nazionala (INSS), alta proposamenak eta alta asmoak luzatzeko, baita Ezintasun Iraunkorreko (EI) espedientea hasteko ere. Itsasoko Gizarte Institutua (ISM) bajak eta altak (transferitu gabeko osasun laguntza) edo alta medikuak eta alta asmoak (transferitutako osasun laguntza) luzatzeko eskumena, baita IP espedienteak hasteko ere, Itsasoko Erregimen Bereziko langileei dagokienean. Lan Istripuen (LI) eta Lan Gaixotasunen (LG) Mutuak, baja, egiaztapen eta alta parteak igortzeko, LI eta LG eta kontingentzia arruntengatiko alta proposamenak. Enpresa kolaboratzaileak, baja, egiaztapen eta alta parteak igortzeko, berarentzat lanean dauden langileei dagokienez, osasun arretaren kudeaketan lan gaixotasunaren eta lan istripuen ondoriozko ABEen kudeaketan eskudun direnean. 365 eguneko epea agortutakoan, INSS edo ISM izango dira, bakoitza bere eremuan, hau egiteko eskudun bakarrak: Luzapenak emateko egoerak onartzea. ABE espedientearekin hastea erabakitzea. Alta medikua igorri. Gaixotasun berarengatik edo antzerakoarengatik alta medikua eman eta 180 eguneko epean baja mediku berri bat igorri. IGO 6.2 Bajako mediku agiria Ohiko edo lan arriskuetatik eratorritako baja medikoa dagokion ABE bajako mediku agirian adieraziko da, eta, langilea aztertu ondoren, honako hauek emango dute: OZP-ren medikuak, ohiko kontingentziak direnean eta Erakunde kudeatzaileari dagokien lan kontingentziak direnean (INSS edo ISM). Mediku agiri horrek: o Laguntza eskubidea aitortu edo ukatuko duten jarduerak martxan jarriko ditu. o Laukoiztutako alean beteko da: 16. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 16 2010 Jatorrizkoak, Gizarte Segurantzaren Osasun Zerbitzuetara edo OZParen organu baliokideari zuzendua, eta hark erakunde kudeatzaileari, 5 eguneko epean, igorriko dion kopiak edo, Gizarte Segurantzaren LI eta LG Mutuari igorritakoarenak, prozesu patologikoaren diagnosia, langileak lan egiteko duen gaitasunaren murrizketaren deskribapena eta haren iraupena azaldu beharko dute. Partea igorri duen sendagileak ezin badu Erakunde kudeatzailea edo laguntzailea zehaztu, langileari emango dio, itxita dagoen gutunazalean, erakunde horiei eman beharko dien kopia, hark eraman ditzan 5 eguneko epean, biderik onenean edo enpresan aurkez dezan, hurrengo atalean zehaztutako kopiarekin batera. Beste bi kopiak medikuak langileari emango dizkio; bat beretzako eta bestea enpresari bidaltzeko, eman dion unean kontatzen hasita, 3 eguneko epean. Aldi berean, enpresak kopia bete, firmatu eta zigilatu ondoren, Erakunde kudeatzaileari edo Mutualitateari bidaliko dio, jaso duen egunean kontatzen hasita, 5 eguneko epean, enpresa horrek, borondatezko lankidetza erregimenean, ohiko arriskuetatik eratorritako laguntza ordaintzea bere gain hartzen duenean izan ezik. Erakunde kolaboratzailearen zerbitzu medikuak (Mutua edo enpresa kolaboratzailea), baja medikuaren arrazoia LI edo LG denean, eta langileak kontingentzia horietan babesa adostu duen enpresa batentzat lan egiten duenean langileak, edo norberaren kontura lan egiten duenean eta, aldi berean, Mutuarekin lan kontingentzien ABE kasuetan diru-laguntza estaltzea adostu duenean. Kasu horietan, ez da beharrezkoa izango, dagokion OZPko Osasun Ikuskatzailetzari edo Erakunde kudeatzaileari baja agiriaren kopia bidaltzea. INSSk edo ISMk, bere medikuen bidez, betiere, Erakunde kudeatzaileak emandako alta medikuaren hurrengo 180 egunetan gertatzen bada baja medikua eta patologia bera edo antzerakoa bada. IGO 6.3 Baja egiaztatzeko mediku agiriak Ohiko edo lan arriskuetatik eratorritako baja egiaztatzeko mediku agiriak ondorengo hauek emango dituzte: OZP-ren medikuak, ohiko kontingentziak direnean eta Erakunde kudeatzaileari dagokien lan kontingentziak direnean (INSS edo ISM). Agiri horiek honela emango dira: 17. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 17 2010 o Ezintasun egoeraren hasieraren laugarren egunean, eta, hori mantentzen den bitartean, zazpi egunetik behin lehenengo luzatzeko agiritik, ohiko arriskuetatik eratorritako ezintasuna bada. o Ezintasuna hasi eta hurrengo 7 egunetan, eta ondoren, zazpi egunetik behin lehenengo luzatzeko agiritik, lan istripu edo gaixotasun profesional batetik eratorritako ezintasuna bada. o Laukoiztutako alean: Originalak, Gizarte Segurantzako Osasun Zerbitzuen Ikuskatzailetzarentzat, edo dagokion OZPko erakunde baliokidearentzat dena, eta horrek, 5 eguneko epean, Erakunde kudeatzaileari edo Gizarte Segurantzako LI eta GP Mutualitateari bidali beharreko kopiak, diagnostikoa, langileak ABE egoeran jarraitzea eragiten duen funtzioak betetzeko duen gaitasun mugaren deskripzioa eta prozesu patologikoak iraun dezakeen denbora zehaztu beharko dituzte. Beste bi kopiak medikuak langileari emango dizkio; bat beretzako eta bestea enpresari bidaltzeko, eman dion unean kontatzen hasita, 3 eguneko epean. Enpresak, berriz, bete, firmatu eta zigilatu ondoren, Erakunde kudeatzaileari bidaliko dio, jaso duen egunean kontatzen hasita, 5 eguneko epean, borondatezko laguntza erregimenean, laguntza ordaintzea bere gain hartzen duenean izan ezik. Laneko kontratua baja aldian amaituko balitz, langileari berari dagokio Erakunde kudeatzailea edo Mutualitateari baja luzatzeko agiriak aurkeztea, enpresari ezarritako epe berean. o Hirugarren luzatzeko agiriarekin, eta ondorengo lau astetik behingo agiriekin, batera, agiriak ematen dituen medikuak emandako osagarrizko mediku txosten bat aurkeztu beharko da, eta bertan honakoak zehaztuko dira: izandako minak, ezarritako tratamendua, minen eboluzioa eta horien eragina funtzioak betetzeko ahalmenean, eta baita prozesuak iraun dezakeen denbora ere. o OZPak 365 egunak agortu aurretik egiaztatzeko azken parte medikua igortzen duenean, interesdunari, azterketa medikuan bertan, jakinaraziko dio une horretatik aurrera, bere egoera zaintzea dagokion Erakunde kudeatzaileari dagokiola, eta hari prozedura informatiko bidez jakinaraziko dio egoera hori. o Aurreko paragrafoan aipaturiko epea betetakoan, OZPak ez ditu baja medikuko egiaztatze-parte gehiago igorriko. Kasu horietan, Erakunde kudeatzaileak interesdunari, OZPari eta, beharrezkoa denean, erakunde kolaboratzaileei eta Estatuko Enpleguko Zerbitzu Publikoari jakinaraziko die. 18. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 18 2010 Erakunde kolaboratzailearen zerbitzu medikuak (Mutua edo enpresa kolaboratzailea) , baja medikuaren arrazoia LI edo LG denean, eta langileak kontingentzia horietan babesa adostu duen enpresa batentzat lan egiten duenean langileak, edo norberaren kontura lan egiten duenean eta, aldi berean, Mutuarekin lan kontingentzien ABE kasuetan diru-laguntza estaltzea adostu duenean. Kasu horietan, ez da beharrezkoa izango, dagokion OZPko Osasun Ikuskatzailetzari edo Erakunde kudeatzaileari baja agiriaren kopia bidaltzea. IGO 6.4 Alta parteak lehenengo 365 egunetan 6.4.1 Altako parte medikua: ABE egoeraren lehenengo 365 egunetan, altako parte medikua, kontingentzia arrunten edo lanekoen ondorioz, honek igorriko du: OZP-ren medikuak, ohiko kontingentziak direnean eta Erakunde kudeatzaileari dagokien lan kontingentziak direnean (INSS edo ISM). Parte horren aurretik langileak azterketa medikua igaro beharko du eta lau ale igorriko ditu: o Jatorrizkoa, Gizarte Segurantzaren Osasun Zerbitzuen Ikuskaritzara zuzendutakoa, edo OZP-ren erakunde baliokideari, eta hark Erakunde kudeatzaileari edo Gizarte Segurantzaren LI eta LG Mutuari igorri beharko duen kopia, bost eguneko epean, eta alta emateko arrazoia eta azterketaren emaitza eduki beharko dute. o Beste bi kopiak medikuak langileari emango dizkio; bat beretzako eta bestea enpresari bidaltzeko, eman dion unean kontatzen hasita, 24 eguneko epean. o Era berean, enpresak kopia bete eta Erakunde kudeatzaileari edo Mutuari igorriko dio, dagokionari, hura jaso eta 5 eguneko epean. o Laneko kontratua baja aldian amaituko balitz, langileak Erakunde kudeatzailea edo Mutualitateari alta zuzenean luzatzeko agiriak aurkeztu behar du, enpresari ezarritako epe berean. Erakunde kolaboratzaileko zerbitzu medikuek (Mutua edo enpresa kolaboratzailea), LI edo LG baten ondoriozko baja medikua denean eta haiekin horiek babestea onartu duten enpresetako langileengan eragina duenean, edo norberarentzat lan egiten duen langileak Mutuarekin lan kontingentzien ondoriozko ABE estaltzea 19. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 19 2010 aukeratu dutenean. Kasu horietan, ez dago zertan Gizarte Segurantzaren Osasun Zerbitzuen Ikuskaritzaren edo OZP-aren organuaren edo Erakunde kudeatzailearen partearen kopiarik luzatu behar. Lan kontingentzien ondoriozko ABE prozesuetan Mutuek edo enpresa kolaboratzaileek luzatutako alta medikuen aurrean, 365 egunak agortu aurretik, interesdunak Erakunde Kudeatzailearen aurrean, alta horri berraztertzeko prozedura berezia eska dezake. OZPei dagozkien eskumenei eragin gabe, INSSko edo ISMko medikuek ondoko hauek gauzatu ahalko dituzte: 6.4.1.1 Alta medikua: Gizarte Segurantzaren, INSSren eta, dagokionean, ISMren sistemen ABE prozesuen 365 eguneko gehieneko iraupena bete arte, erakunde horietako ikuskatzaile medikuen bidez, Gizarte Segurantzako Osasun Zerbitzuen Ikuskaritzaren edo dagokion OZPko erakunde baliokidearen eskumen berak izango dituzte, alta medikua emateko eragin guztiekin. Alta INSSk edo ISMk eman duenean, horiek izango dira beren medikuen bidez ABE egoera bateko baja emateko eskudun bakarrak; beriere, aipatutako alta medikuaren hurrengo 180 egunetan gertatzen bada, patalogia berberarengatik edo antzerako batengatik. Gizarte Segurantzaren Estatuko Idazkaritzak, INSSk proposatuta, eta eta La Secretara de Estado de la Seguridad Social, BOE, argitaratutako ebazpenaren bidez, aurreko paragrafoan emandako funtzioak noiz hartuko diren zehaztuko du. (* 2010-09-19tik, Legea indarrean jarri zen datatik35/2010 Legea, Gizarte Segurantzaren Estatuko Idazkaritzak, ematen duen ebazpena argitaratu arte, Erakunde kudeatzaileak alta proposamenak soilik eman ahal izango ditu). 6.4.1.2 Alta medikuko proposamena: Erakunde kudeatzailea edo Mutua ( kasu honetan, kontingentzia arrunten ondoriozko ABE egoeretakoak), haiei atxikitako zerbitzu medikuen bitartez, alta mediku horien "arrazoitutako proposamenak" luzatu ahalko dituzte, langileak lan egiteko eragozpenik ez duela uste dutenean, bajako parte medikuak, baja egiaztapena, txosten osagarriak eta egin zaizkion azterketa medikuak ikusita. Altaren proposamenak Gizarte Segurantzako Osasun Zerbitzuen ikuskatzailetza edo dagokion OZPko pareko erakundeen bitartez helduaraziko zaizkie bajako eta luzapeneko agiriak egin zituzten medikuei, eta horiek erabaki beharko dute, proposamena Ikuskatzailetza Unitatearen esku jarri den egunean kontatzen hasita 10 eguneko epean: 20. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 20 2010 o Alta proposamena onartzen badute, medikuaren altako agiria emango dute. o Baja berresten badute, egin beharreko mediku kontrolak zehaztu beharko dira eta Erakunde kudeatzaileari edo Mutualitateari jakinarazi beharko diete. o Ezarritako epean ezer erabakitzen ez badute, edo Osasun Zerbitzuen Ikuskatzailetza edo dagokion OZPko pareko organoa erabakiarekin ados ez badaude, horiek erabaki ahal izango dute alta ematea, altaren proposamena eskuetan zuten egunean kontatzen hasita 15 eguneko epean, eta egindakoaren berri eman beharko diote Erakunde kudeatzaileari eta Mutualitateari. Mutuak igorritako alta proposamen bat OZP-ak araututako epean ebazten ez duenean, hauxe egin dezake Mutuak: o Proposamen hori OZP-ari berrestea eta, erantzunik lortzen ez badu, alta ekimena INSS-aren zerbitzu medikuei planteatzea. o Alta medikuaren ekimena INSS-aren zerbitzu medikuei planteatzea. INSS-ko sendagileak luzatutako altaren kasuan, altako partea OZP-aren ezadostasunaren menpe egongo da, eta horretarako, alta-data hura luzatu eta 5. laneguna izango da. Langileak OZP ados ez dagoenaren INSS-aren jakinarazpena 5 laneguneko epean jasotzen ez badu, enpresarentzat igorritako kopia aurkeztu beharko du enpresan, alta medikuaren egunetik 24 orduko epean. 6.4.2 ABE egoeran 365 eguneko epea agortutakoan , INSS-ak (edo ISM-ak) bakarrik ahalko du: Beste 180 egunez luzatzeko egoera onartu. Ezintasun iraunkorreko espedientea abiarazi. Alta medikua igorri. Interesduna Erakunde kudeatzaileak igorritako alta medikuarekin ez dabago ados, legez zehaztutako moduan adierazi ahalko du bereezadostasuna. IGO 6.5 Beste Kontrolerako medikuaren txosten batzuk Aurreko ataletan aipaturiko parte eta txosten mediku guztiez gain, hiru hilean behin, ABE egoeraren hasieratik, ezintasun horren kontroleko ondorengo txosten medikuak egin beharko dira: 21. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 21 2010 Gizarte Segurantzaren Osasun Zerbitzuen ikuskaritzak edo OZP-ren dagokion erakunde baliokideak, kontroleko txosten mediku bat luzatuko du, non, sendagile baten iritziz, ABE egoerarekin jarraitzeko beharra arrazoituko den. Txosten hori igorri eta hurrengo 10 eguneko epean igorriko zaio Erakunde kudeatzaileari edo Mutuari, dagokion bezala. Lan istripuen eta lan gaixotasunen arriskua Mutua batek estaltzea aukeratuta duten enpresen kasuan, kontroleko txosten medikua haren zerbitzu medikuek burutuko dute zuzenean. IGO 6.6 Erakunde kudeatzaileak igorritako alta medikuarekin ezadostasuna azaltzeko prozedura lehenengo 365 egunak igaro ondoren ABEaren bukaera alta medikuarekin adierazten duen INSSaren ebazpenaren (edo ISMarenaren) aurrean, interesdunak bere ezadostasuna azaldu ahal izango du ebazpena jaso eta 4 eguneko epean, beti ere, Erakunde kudeatzaileak horretarako onartuta duen eredua erabiliz. Ezadostasun hori OZP-en Ikuskaritza medikura, Erakunde kudeatzailera edo azaroaren 26ko 30/1996 Legearen, herri administrazioen erregimen juridikoari eta prozedura administratibo arruntari buruzkoa, 38.4 artikuluan bildutako organuetara aurkeztuko da. Interesdunak ezadostasuna aurkezten duen egun berean edo hurrengo lanegunean jakinaraziko dio hura enpresari. OZPa Erakunde kudeatzailearen irizpidearekin bat ez badator, 7 egun naturaleko epean, haren erabakia berriro aztertu ahal izango du, ezadostasunaren arrazoiak eta funtsak zehaztuz. Erakunde kudeatzaileak espresuki adierazi beharko du 7 egun naturaleko epean, eta interesdunari igorriko dio ebazpena, ikuskaritza medikuari ere jakinaraziko zaiona, hurrengo moduan: o Formulatutako proposamenaren arabera, medikuaren alta berkontsideratuko balu, interesdunari erabateko eragineko ABE aitortuko zaio. o Aitzitik, bere erabakia berretsiko balu, horretarako beharrezko froga osagarri guztiak emanda, ABE azken ebazpena arte baino ez da luzatuko. OZPak Erakunde kudeatzailearen erabakia egiaztatuko balu edo ezer ere esango ez balu ebazpenaren egunetik hasita 11 eguneko epean, medikuaren alta indarrean sartuko da. Altaren dataren eta hura 22. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 22 2010 indarrean sartu arte igaroko den denboran zehar, ABE egoera luzatutzat emango da. INSS (edo ISM) eta OZPak bata bestearekin komunikatu behar dute, ahalik eta azkarren, ezadostasun prozeduraren hasiera eta prozedura horren garapenean hartzen dituzten erabakiak jakinarazteko. Erakunde kudeatzaileak, aldi berean, enpresari jakinaraziko dio, ahalik eta azkarren, interesdunaren ABE egoeraren iraupenean eragina izan dezaketen erabaki guztiak. EEKK, OZP-aren eta enpresari zuzendutako jakinarazpenak baliabide elektronikoak edo telematikoak erabiliz egingo dira, posible denean. IGO 6.7 LI eta LG Mutuak edo enpresa kolaboratzaileak igorritako alta medikuak berrikusteko prozedura Kontingentzia arrunten ondoriozko ABE prozesuetan igorritako medikuen altekin, egoera agortzeko 365 eguneko epea bukatu aurretik, interesdunak dagokion Erakunde kudeatzailean abiarazi ahal izango du alta hori berrikusteko administrazioko prozedura berezia, ondorengo ataletan bildutakoaren arabera: Prozeduraren tramitazioa lehentasunezkotzat hartuko du Erakunde kudeatzaileak, ebazpena ahalik eta denborarik laburrenean hartzeko. Interesdunak erakunde kolaboratzaileak igorritako medikuaren alta berrikustea eska dezake hura jakinarazi eta 4 egun naturaleko epean, Erakunde kudeatzailean horretarako dagoen eskakizuna aurkeztuz, non alta horrekin bat zergatik ez datorren bilduko den eta dagokion ABE prozesuarekin lotuta dagoen medikuaren historia atxikiko den, eta dagokionean, historial horren kopia erakunde kolaboratzaileari igorriko dio. Eskakizun hori aurkezten duen egun berean edo hurrengo lanegunean jakinaraziko dio enpresari. Prozedura hasteak igorritako medikuaren altaren efektuak etengo ditu, eta orduan lan kontingentziaren ondoriozko ABE egoera luzatutzat emango da prozedura tramitatzen den bitartean. Diru-laguntza ordainketa delegatu gisa ordaintzen jarraituko da, nahiz eta ABEaren diru-prestazioak jaso beharra ukatu ahal izango den, ondorengo paragrafoetan biltzen den bezala. INSS-ak edo ISM-ak dagokion LI eta LG Mutuari jakinaraziko dio berrikusteko prozesura berezia noiz hasiko den, luza ezin den 2 eguneko epean, eta baita ABE prozesuarekin lotutako diru-kopuruen ordainketa eta medikuaren alta eragin zuten arrazoien txostena ere. Dokumentazio 23. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 23 2010 hori aurkeztuko ez balu, dagokion ebazpena luzatuko da, interesdunak emandako informazioa kontuan hartuta. Mutua igorritako altaren aurka azaldu ahal izango da eta horrek tramite gehiago gabe interesdunak Erakunde kudeatzailean hasitako prozedura bertan artxibatzea dakar. Era berean, eskudun Erakunde kudeatzaileak enpresari jakinaraziko dio prozeduraren hasiera interesdunak eskakizuna aurkeztu eta 2 eguneko epean. Interesdunak OZP-ak igorritako medikuaren baja aurkezten badio enpresari, hark, dagozkion ekintzak koordinatu ahal izateko, INSS-ari edo ISM-ari berehala jakinaraziko dio egoera hori. Interesdunak kontingentzia arrunt baten eta azterketa medikuaren ondorioz baja eskatzen duenean, medikuaren alta igorri den lan kontingentziaren ondoriozko ABE bat badago aurretik, OZP-ak interesdunari jakinaraziko dio, erakunde kolaboratzaileak igorritako medikuaren alta jakinarazi eta hurrengo 4 egun naturaletan, berrikusteko prozedura berezia, eta, gainera, berehala jakinaraziko dio Erakunde Kudeatzaile eskudunari lotuta egon daitezkeen ABE bi prozedura daudela. Kasu horietan, kontingentzia arrunten diru-laguntza ordaintzen hasiko da prozeduraren ebazpenaren egunera arte, Gizarte Segurantzaren LI eta LG Mutuuak igorritako alta indarrean sartzen ez bada eta hark Erakunde kudeatzaileari interesdunari ordaindu zaion diru-laguntza itzuli behar badu ere, eta honen aldekoa bada ere aldea. Dagokion Erakunde kudeatzailearen Probintziako zuzendariak ebatziko du, 15 laneguneko epean, erakunde kudeatzaileak dokumentazioa ekartzen duenetik hasita, dagokion ebazpena, kasu bakoitzean baloratu behar duten ezintasunak baloratzen duen taldearen txostena jaso ondoren. Ebazpenak zehaztuko du alta medikuaren data eta efektuak, edo medikuaren bajarekin jarraitzea. ABE-aren jatorria den kontingentzia eta, dagokionean, OZP-ak prozedura berezi honetan zehar igorri ahal izan dituen medikuaren beste bajen desegokitasuna ere bai. Ondorioz, prozedura horrela bukatuko da: o Gizarte Segurantzaren LI eta LG Mutuak igorritako alta medikuaren egiaztapena eta alta horren datan ABE prozedua bukatu denaren adierazpena. o Lan kontingentziaren ondoriozko ABE egoerarekin jarraitzea interesdunak oraindik ere lan egitea eragozten dioten minak dituelako. Beraz, erakunde kudeatzaileak igorritako altak ez du eraginik izango. o Kontingentzia zehaztea, arrunta edo lanekoa, zeinaren ABE dagoen, denbora berean prozesu bat baino gehiago eta, ondorioz, baja bat baino gehiago elkartzen direnean. Era berean, ABE prozeduan, hari dagozkien eraginak zehaztuko dira, arrazoia nolakoa den zehaztu izanaren ondorioz. 24. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 24 2010 o Interesdunak prozeduraren tramitazioan lan egiteko gaitasuna berreskuratu izango balu, erakunde kolaboratzaileak igorritako alta medikua eraginik gabe utzi ahal izango du, goiztiarregia delako. Kasu horietan, ebazpenak alta medikuarentzat data berria jarriko du eta ABE prozesua amaitutzat emango du. Erakunde kudeatzaileak erakunde kolaboratzaileak igorritako alta medikua egiaztatzen duenean, edo ABE agortzeko data berri bat jartzen duenean, lan kontingentzien ondoriozko ABE-ari dagozkion eta ebazpenean zehaztutako dataren ondoren jasotako diru-laguntzak gaizki hartu direla onartuko da. EEKKen, erakunde kolaboratzailearen, OZP-aren eta enpresaren artean egindako jakinarazpenak baliabide elektronikoak, informatikoak edo telematikoak erabiliz egingo dira posible denean, jakinarazpenak azkarrago irits daitezen. Prozedura berezi baten tramitazioan ABE egoeraren 365 eguneko iraupena beteko balitz, eskudun den Erakunde kudeatzaileak LGSS- ren 1280.1a) atalean bildutakoaren arabera ebatziko du. Prozedura hori tramitatzen ari den bitartean, diru-laguntza hori ezingo da lan jardueraren ondoriozko errentekin batera jaso. Erakunde kudeatzaileak igorritako ebazpenak, prozedura honetako ahalmenen jardueran, aurreko erreklamazio baten ebazpenaren eragin berberekin emango dira ebatzitzat, Lan Prozeduraren Legearen testu berretsiaren 71. art. dioenaren arabera, 2/1995 Administrazioaren ED-k onartzen duena, apirilaren 7koa, eta ebazpenean bilduko da hori. 7 Eskaerak Aurkezpena izapidetzeko beharrezko dokumentuak Eskaera-inprimakia 7.1 Aurkezpena izapidetzeko beharrezko dokumentuak Konpultsatzeko kopia edo fotokopia konpultsatua erantsita daraman jatorrizkoa, nortasun agirientzat jatorrizkoa erakustea nahikoa izango da 7.2 KASU GUZTIETAN: 7.2.1 1. Interesdunaren nortasun-agiria ondoko dokumentazioaren bidez: Espainiarrek: NAN 25. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 25 2010 2. Atzerritarrek: Pasaportea edo jatorrizko herrialdeko indarrean den nortasun-agiria eta AIZ, ordainketarako Zerga Administrazioko Estatu Agentziak eskatutakoa. 7.2.2 2. Kotizazioari dagozkion agiriak: Erregimen Orokorreko inoren konturako langileak: Lan egin duen azken enpresaren/enpresen ziurtagiria. Nekazaritzako Erregimen Bereziko inoren konturako langileak: Enprearen ziurtagiria, baja aurreko hilabeteko TC 2/8-aren arabera beteta eta azken hiru hilabeteetako oraingairiak (TC 1/9). Norbere konturako langileak: Azken hiru hilabeteetako kuoten ordainagiria. Artista eta Zezenketetako Profesionalak, jarduera-aitorpenak (TC 4/6) eta jarduera-egiaztagiriak (TC 4/5) Gizarte Segurantzako Diruzaintza Nagusian aurkeztu ez direnak Merkataritzako ordezkariak: Azken hiru hilabeteetako kuoten ordainagiria (TC 1/3). 7.2.3 3. Datu medikoak: Bajako partea eta baja berrestekoa. Langileak ordainketa eskuordetu badu, enpresak egin azken ordainketaren ondorengo berresteko partea/parteak. Medikuaren altarik bada, medikuaren altaren partea. 7.2.4 4. Lan-Istripuen edo Laneko Gaixotasunen partea (LI eta LG ), enpresak beteta, hala badagokio. 7.3 LAN-HARREMANAREN IRAUNGIPENA EGIAZTATZEN DUTEN DOKUMENTUAK Iraungipena aldi baterako ezintasunaren lehen 15 egunetan gertatzen bada: lan-kontratua eta luzapena. Iraizpena denean: iraizpen-gutuna, adiskidetze-akta edo epaia. 7.4 BESTELAKO DOKUMENTAZIOA: Jardueraren egoeraren aitorpena, Langile Autonomoen Araubide Bereziko langileek baino ez. Nekazaritzako Erregimen Bereziko inoren konturako langileen kasuan: Benetako lanaldien ziurtagiria. Familia- liburua eta elbarritasun ziurtagiria, lan-harremana eteten denekotan, seme-alabak kontuan izanik langabeziko gehienezko kontribuzio-mailak aplikatzeko. Hamar langile baino gutxiagoko enpresek:eskakizunaren aurreko jakinarazpena beharrezkoa da, gutxienez 15 egun lehenago, enpresa INSS eramaten duela hurrengo egunetik aurrerako ordainketa zuzenaren beharral1. hurrengo hilabete naturalekoa 26. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 26 2010 Dokumentazio hau Gizarte Segurantzaren edozein Arreta eta Informazio zentrotan aurkez daiteke. 8 Oinarrizko araudia 8.1 Regulacin de la prestacin Decreto 3158/1966, de 23 de diciembre, por el que se aprueba el Reglamento General que determina la cuanta de las prestaciones econmicas del Rgimen General de la Seguridad Social y condiciones para el derecho a las mismas. Decreto 1646/1972, de 23 de junio, para la aplicacln de la Ley 24/1972, de 21 de junio, en materia de prestaciones del Rgimen General de la Seguridad Social. Real Decreto 53/1980, de 11 de enero, que modifica el art. 2 del Reglamento General que determina la cuanta de las prestaciones econmicas del Rg. Gral.Seguridad Social, respecto a la prestacin de incapacidad laboral transitoria (incapacidad temporal) Real Decreto 2621/1986, de 24 de diciembre, por el que se integran los regmenes especiales (ferroviarios, jugadores de ftbol, representantes de comercio, toreros y artistas) en el Rgimen General, y escritores de libros en el RETA. Real Decreto 1131/2002, de 31 de octubre, por el que se regula la Seguridad Social de los trabajadores contratados a tiempo parcial, as como de la jubilacin parcial. Orden de 13 de octubre de 1967 por la que se establecen normas para la aplicacin y desarrollo de la prestacin por incapacidad laboral transitoria (incapacidad temporal) en el Rgimen General de la Seguridad Social. Orden de 15 noviembre de 1975 por la que se determina la base reguladora de las prestaciones por incapacidad laboral transitoria e invalidez provisional, derivadas de enfermedad comn o accidente no laboral, para los trabajadores del los grupos II y III d Orden de 27 de enero de 1982 por la que se regula la situacin asimilada a la de alta en el R. General de la Seg. Social de los trabajadores trasladados al extranjero al servicio de empresas espaolas. Orden de 30 de noviembre de 1987 para la aplicacin y desarrollo, en materia de accin protectora, del Real Decreto 2621/1986, de 24 de diciembre, (integracin de Regmenes Especiales de la Seguridad Social). 27. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 27 2010 Resolucin de 2 de marzo de 1980 de la Direccin General de Rgimen Jurdico de la Seguridad Social sobre cuanta deI subsidio de ILT (IT) en procesos iniciados en situacin de huelga legal. Resolucin de 2 de marzo de 1980 de la Direccin General de Rgimen Jurdico de la Seguridad Social sobre lLT (IT) iniciada durante la situacin de baja en cualquier Rgimen de la Seguridad Social, por huelga ilegal. Resolucin de 7 de septiembre de 1989, de la Direccin General de Rgimen Jurdico de la Seguridad Social, sobre reconocimiento de la prestacin de ILT (IT) a Artistas y Profesionales Taurinos, y posterior regularizacin de su cotizacin definitiva. Resolucin de 6-10-1992 de la Dir. Gral. de Ord. Jurdica de EE. CC. de la Seg. Social, sobre cuestiones relativas al abono deI subsidio de lncapacidad laboral transitoria (Incapacidad temporal) entre los das cuarto y decimoquinto de baja en el trabajo. Resolucin de 10 de noviembre de 1992 Dir. Gral. Ord. Jur. y EE. CC. Seg. Social. Imputacin pago del subsidio ILT (IT) durante el periodo entre el 4 y 15 da desde la baja mdica en el caso de trabajadores que pasan a tal situacin desde desempleo. Resolucin de 15-11-1996, de la D. Gral. de Ord. de la S.S., sobre clculo de la base reg. de las pensiones de viudedad y orfandad cuando el causante fallece una vez iniciado el procedimiento para la declaracin de IP, encontrndose en situacin de IT o.. Resolucin de 19 de septiembre de 2007, de la Secretara de Estado de la Seguridad Social, sobre determinacin de la contingencia causante en el mbito de las prestaciones por IT y por muerte y supervivencia del Sistema de la Seguridad Social. Resolucin de 7-5-2009, de la D.Gral. de Ord. de la S.S., sobre consideracin como situacin de incapacidad temporal derivada de enfermedad comn de los perodos de aislamiento preventivo sufridos por los trabajadores como consecuencia de la gripe A1 H1 8.2 Gestin. Procedimiento. Control Real Decreto 1300/1995, de 21 de julio, por el que se desarrolla, en materia de incapacidades laborales del Sistema de la Seguridad Social, la Ley 42/1994, de 30 de diciembre, de medidas fiscales, administrativas y de orden social. Real Decreto 1993/1995, de 7 de diciembre, por el que se aprueba el Reglamento sobre colaboracin de las Mutuas de Accidente de Trabajo y Enfermedades Profesionales de la Seguridad Social. Real Decreto 575/1997, de 18 de abril, por el que se regulan determinados aspectos de la gestin y control de la prestacin econmica de la Seguridad Social por incapacidad temporal. 28. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 28 2010 Real Decreto 1299/2006, de 10 de noviembre, por el que se aprueba el cuadro de enfermedades profesionales en el sistema de la Seguridad Social y se establecen criterios para su notificacin y registro. Real Decreto 1430/2009, de 11 de septiembre, por el que se desarrolla reglamentariamente la Ley 40/2007, de 4 de diciembre, de medidas en materia de Seguridad Social, en relacin con la prestacin de incapacidad temporal Real Decreto 38/2010, de 15 de enero, por el que se modifica el Reglamento sobre colaboracin de las MATEPSS, aprobado por el Real Decreto 1993/1995, de 7/12. Orden de 25 de noviembre de 1966, por la que se regula la colaboracin de las empresas en la gestin del Rgimen General de la Seguridad Social. Orden de 15 noviembre de 1975 por la que se determina la base reguladora de las prestaciones por incapacidad laboral transitoria e invalidez provisional, derivadas de enfermedad comn o accidente no laboral, para los trabajadores del los grupos II y III d Orden de 6 de abril de 1983 por la que se dictan normas a efectos de control de la situacin de incapacidad laboral transitoria (incapacidad temporal) en el Sistema de la Seguridad Social. Orden de 18 de enero de 1996 para la aplicacin y desarrollo del Real Decreto 1300/1995, de 21 de julio, sobre incapacidades laborales del Sistema de la Seguridad Social. Orden de 19 de junio de 1997 por la que se desarrolla el Real Decreto 575/1997, de 18 de abril, que modifica determinados aspectos de la gestin y del control de la prestacin econmica de la Seguridad Social por incapacidad temporal. Orden TAS/2926/2002, de 19 de noviembre, por la que se establecen nuevos modelos para la notificacin de los accidentes de trabajo y se posibilita su transmisin por procedimiento electrnico. Orden TAS/399/2004, de 12 de febrero, sobre presentacin en soporte informtico de los partes mdicos de baja, confirmacin de la baja y alta correspondientes a procesos de incapacidad temporal. Orden TAS/1/2007, de 2 de enero, por la que se establece el modelo de parte de enfermedad profesional, se dictan normas para su elaboracin y transmisin y se crea el correspondiente fichero de datos personales. Resolucin de 16 de enero de 2006, de la Secretara de Estado de la Seguridad Social, por la que se fija la fecha en la que determinadas DD. PP. del INSS y del ISM asumirn competencias en relacin con la gestin de la prestacin por IT. Resolucin de 28 de noviembre de 2006, de la Secretara de Estado de la Seguridad Social, por la que se fija la fecha en la que determinadas DD. 29. 3. ALBDI BATERAKO EZGAITASUNA Amaya Martnez de Virgol Lanzagorta Irak. www.seg-social.es Pgina 29 2010 PP. del INSS y del ISM asumirn competencias en relacin con la gestin de la prestacin por IT. Resolucin de 29 de noviembre de 2006, de la Secretara de Estado de la Seguridad Social, por la que se fija la fecha en la que determinadas DD. PP. del INSS y del ISM asumirn competencias en relacin con la gestin de la prestacin por IT. Resolucin de 14 de enero de 2008, de la Secretara de Estado de la Seguridad Social, por la que se fija la fecha en la que determinadas direcciones provinciales del INSS y del ISM asumirn competencias en relacin con la gestin de la prestacin por IT Resolucin de 27 de mayo de 2009, de la DG de Ordenacin de la SS, sobre clculo de capitales coste y sobre constitucin por las MATEPSS del capital coste correspondiente a determinadas prestaciones derivadas de enfermedades profesionales. Resolucin de 3 de febrero de 2010, de la Subsecretara del Ministerio de la Presidencia, por la que se publica el Acuerdo de encomienda de gestin entre la MUFACE y el INSS para 2010 para la realizacin de determinados reconocimientos mdicos Resolucin de 13-04-2010, de la S. de E. de la SS, por la que se establecen en el mbito de las EE.GG. de la SS, de la TGSS y de las MATEPSS, las actuaciones de control y verificacin de las compensaciones en los documentos de cotizacin por pago...